Ο,τι και να αποφάσιζε το Πολιτικό Συμβούλιο του Ποταμιού δεν θα μπορούσε να σώσει την κατάσταση. Η αποχή ή το λευκό στη Συμφωνία των Πρεσπών που έρχεται οσονούπω στη Βούλη για κύρωση ψιθυρίζονταν. Δια της φυγής θα φαινόταν μια ενιαία στάση, όμως θα ήταν παραδοχή πως το κόμμα δε θέλει να έχει γνώμη σε μια πολύ κρίσιμη ψηφοφορία. Η δεύτερη επιλογή, εκείνη της κομματικής πειθαρχίας, δεν είναι απλώς ότι δεν ταιριάζει στο φιλελεύθερο πολιτικό προφίλ που θέλει να έχει το Ποτάμι, αλλά το βέβαιο είναι πως σίγουρα δε θα τηρείτο, μιας και Ψαριανός και Αμυράς έχουν τονίσει εδώ και καιρό πως θα καταψηφίσουν. Έτσι, δια της ατόπου, αποφασίστηκε η ψήφος κατά συνείδηση. Με αυτόν τον τρόπο διασώζεται το προφίλ του κόμματος, δεν διαλύεται η ΚΟ του και παίρνει μια σχετική παράταση ζωής μέχρι να αποφασίσει τι θα κάνει στις επόμενες εθνικές εκλογές.

Τι θα ψηφίσουν οι βουλευτές

Τούτων δοθέντων έχουμε: οι κύριοι Θεοδωράκης και Μαυρωτάς θα υπερψηφίζουν τη Συμφωνία, οι βουλευτές Αμυράς και Ψαριανός δε θα την ψηφίσουν, ενώ άγνωστο παραμένει μέχρι αυτή τη στιγμή τι θα κάνει ο κ. Λυκούδης, που φαίνεται να προσανατολίζεται προς την αποχή. Ο κ. Δανέλλης έχει ήδη διαγράφει από το Ποτάμι, έπειτα από την ψήφο εμπιστοσύνης που έδωσε στην κυβέρνηση την προηγούμενη εβδομάδα, ενώ οι ευρωβουλευτές του κόμματος Γραμματικάκης και Κύρκος στηρίζουν τη Συμφωνία.

Σκληρή κριτική

«Το λάθος που έκανα είναι ότι έπρεπε να είχα αποχωρήσει από το Ποτάμι μετά το Συνέδριο, όταν αποφασίστηκε ότι μετά τις εκλογές θα συμπορευτεί με τη ΝΔ», δήλωσε ο πρώην βουλευτής του κόμματος Σπύρος Δανέλλης, μιλώντας στο ΣΚΑΪ, ενώ σχολίασε ότι το Ποτάμι σήμερα δεν είναι το Ποτάμι με το οποίο εκλέχτηκε βουλευτής το 2015. Την Παρασκευή και ο κ. Γραμματικάκης, σε συνέντευξή του στην ΕΡΤ, έκανε λόγο για πιέσεις της ΝΔ στο Ποτάμι και παράλληλα κατήγγειλε την εκστρατεία εκφοβισμού των βουλευτών που θα στηρίξουν τη Συμφωνία των Πρεσπών. Από την πλευρά του, ο κ. Κύρκος σε συνέντευξή του στο Κόκκινο δήλωσε πως, «για την επόμενη ημέρα, η φωνή της Αριστεράς είναι πάρα πολύ σημαντική -και για αυτά που έμαθε μέσα σε αυτή την τετράχρονη διακυβέρνηση … σίγουρα έδωσε καρπούς, διαφορετικά μηνύματα, είναι πολύ σημαντικό να τα συζητήσουμε. Αλλά σε μία τέτοια συζήτηση, πρέπει να το πούμε καθαρά, η ευθύνη είναι στον μεγαλύτερο χώρο … περιμένουμε από τον μεγαλύτερο χώρο να περάσει σε μία διαδικασία όχι αυτοκριτικής για το αυτομαστίγωμα … αλλά σε μία ανοιχτή κουβέντα από την μεριά της Αριστεράς για το τι έμαθε. Δεν αρκεί το «πρέπει να προσεγγίσουμε την Σοσιαλδημοκρατία”».
Η διευκρινιστική ανακοίνωση που ανέβηκε στο site του κόμματος, έπειτα από την ανακοίνωση του Πολιτικού Συμβουλίου, καταλήγει στο εξής: ««Ο ΣΥΡΙΖΑ υπήρξε ο κύριος εκφραστής του εθνικού απομονωτισμού. Η φιλοευρωπαϊκή του στάση σήμερα είναι ευκαιριακή και εξυπηρετεί μόνο τα μικροκομματικά του συμφέροντα. Αύριο με την πρώτη ευκαιρία ο κ. Τσίπρας και οι σύντροφοί του θα ξαναγίνουν «φιλομαδουριστές», «φιλορώσοι», «φιλοϊρανοί», «φιλοοτινάναι», αρκεί να θεωρήσουν ό,τι τους βολεύει. Το Ποτάμι, αντίθετα, ήταν, είναι και θα παραμείνει η πολιτική δύναμη που σκέφτεται πρώτα την πατρίδα και μετά το κομματικό του συμφέρον».

Τίτλοι τέλους

Το Ποτάμι προσπάθησε μέχρι τώρα να πολιτεύεται με βάση το φιλελευθερισμό στην οικονομία και τα δικαιώματα και με αυτήν την έννοια στήριξε κάποια από τα νομοσχέδια της κυβέρνησης και κάποια άλλα τα καταψήφισε. Η τακτική αυτή έκανε το χώρο να φαίνεται πως δεν κάνει ευκαιριακή αντιπολίτευση, αλλά είναι σύμφωνο με τις αρχές του. Μάλιστα, η συμφωνία με την ΠΓΔΜ ήταν η κύρια αιτία αποχώρησης του Ποταμιού από το ΚΙΝΑΛ.
Εδώ όμως τελειώνει η θετική αφήγηση. Το Ποτάμι δε μπόρεσε ποτέ να αποκτήσει λαϊκή βάση, προγραμματικό βάθος, στιβαρό πολιτικό προσανατολισμό, ηγεσία που να πλοηγεί με ευελιξία αλλά και σταθερότητα. Η ισχνή του κομματική βάση καθώς και μεγάλη μερίδα του ανώτερου και ανώτατου στελεχιακού του δυναμικού θεωρούσε πως η συμμαχία με τη ΝΔ είναι πολύ καλύτερη λύση από τη συμμαχία με το ΠΑΣΟΚ που επιτεύχθηκε μεν, διαλύθηκε δε. Η σύμπλευση με τον ΣΥΡΙΖΑ ήταν μάλλον σχεδόν πάντα εκτός των επιλογών. Η ανάδειξη του Ποταμιού ως κόμμα του ορθού φιλελεύθερου λόγου δεν τελεσφόρησε γιατί η ηγεσία του αγνόησε τα διαχρονικά, τα βαριά δεδομένα της πολιτικής, ενώ η δική του αντιστοίχιση με συγκεκριμένες κοινωνικές κατηγορίες καλύφθηκε επαρκέστερα από άλλους κομματικούς σχηματισμούς. Τελειώνει το Ποτάμι, λοιπόν; Το πιο πιθανόν.

Βασίλης Ρόγγας