Σε εκείνο το φανταστικό βιβλίο του Νόρι Πάολο, «Το Ατμόπλοιο του μοντερνισμού», ο αφηγητής μας παίρνει μαζί του στην εξής σκηνή: μια κάμερα, είναι στημένη σε ένα αστικό κέντρο. Κάποια πιτσιρίκια, εννιά – δέκα χρονών πλησιάζουν καπνίζοντας. Περιεργάζονται την κάμερα. Οι σκηνοθέτες του ντοκιμαντέρ για το οποίο συγκεντρώνεται υλικό στέκονται λίγο πιο πίσω. Οι σκηνοθέτες, κατάγονται από μια χώρα της Δύσης, τα πιτσιρίκια όχι.
Τα παιδιά “άρχισαν να κάνουν γκριμάτσες μπροστά στο φακό και να φυσάνε τον καπνό κι ένα τους μετά γύρισε στον σκηνοθέτη. What is your name? τον ρώτησε. My name is Alex, του απάντησε ο σκηνοθέτης, what is your name?” Το παιδί αποκρίθηκε με μια βρισιά, πέταξε το τσιγάρο και το έβαλε στα πόδια. “Και οι φίλοι του πέταξαν κι αυτοί τα τσιγάρα και το έβαλαν στα πόδια. Ο σκηνοθέτης απέμεινε με ανοιχτό το στόμα.” (1)
Δεν είναι αλήθεια ότι οι μετανάστες δεν έχουν φωνή. Είναι αλήθεια ότι αυτή δεν ακούγεται.
Στον ελληνικό κοινωνικό σχηματισμό, το να αντιλαμβάνεται κανείς σήμερα τους πρόσφυγες και τις μετανάστριες, ως υποκείμενα που χρήζουν ελεημοσύνη και μόνο, δεν μας ξαφνιάζει. Στο δημόσιο διάλογο παρουσιάζονται ως άνθρωποι ανήμποροι, τους οποίους αξίζει να λυπηθούμε, σπάνια όμως ως άνθρωποι που μπορούν να εκφράζονται ή να έχουν βούληση όπως και οι ντόπιοι, να έχουν ανάγκες όπως οι ντόπιοι. Κι αυτό, όταν δεν όταν δεν σκιαγραφούνται ως επικίνδυνοι εισβολείς των οποίων το δικαίωμα στη ζωή είναι αυτονόητο.
Στο δημόσιο λόγο, παρουσιάζεται συστηματικά, ως λογική κι επόμενη, μία συνθήκη στην οποία άνθρωποι πνίγονται στο Αιγαίο.. Μια συνθήκη στην οποία ένας πρόσφυγας πρέπει να αποδεικνύει ξανά και ξανά γιατί κινδυνεύει στη χώρα από όπου κατάγεται προκειμένου να μην του ανακαλέσουν το άσυλο. Παρουσιάζεται ως λογική κι επόμενη μια συνθήκη στην οποία κάποια που ζει και εργάζεται εδώ να στερείται δικαιωμάτων. Κι όλα αυτά να τίθενται έτσι από αυτούς που βομβαρδίζουν πόλεις ολόκληρες και μετά αναρωτιούνται: «μα γιατί δεν μένουν στις χώρες τους;».
Το στοίχημα όμως σήμερα δεν είναι να περιγράψουμε με μεγαλύτερη ακρίβεια την πραγματικότητα. Δεν αρκεί να πούμε ότι τα πράγματα είναι έτσι, ακόμα κι αν περιγράφουμε μια αιτιώδη σχέση που εξηγεί πολύ πειστικά το γιατί τα πράγματα είναι έτσι. Πως θα πάψουν να είναι έτσι;
Το Σάββατο 21 Μαρτίου κάνουμε ένα αναγκαίο βήμα: βγαίνουμε στο δρόμο. Συναντιόμαστε στις 14.00 στην πλατεία Κοτζιά. Ενάντια στις πολιτικές που δολοφονούν.
Την παγκόσμια ημέρα κατά του ρατσισμού, ανταποκρινόμαστε στα καλέσματα προσφύγων, μεταναστριών και κινήσεων αλληλεγγύης.
——————————-
Σημείωση
- ΤΟ ΑΤΜΟΠΛΟΙΟ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΥ, NORI PAOLO, Εκδόσεις ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ σελ. 122-123
