Δαιμονικά: Η αυτοπροστασία του αντιεξουσιαστικού χώρου

Είναι κοινός τόπος ότι ο αντιεξουσιαστικός χώρος έχει μεγάλη ελκτική δύναμη στις νεαρές ηλικίες κι αυτό οφείλεται στην ορμητική διάθεση αμφισβήτησης της νεολαίας, στην απαξίωση των επίσημων πολιτικών κομμάτων, στην ιδεολογική υποχώρηση της αριστεράς, στην ένταση της οικονομικής και κοινωνικής κρίσης αλλά και σε πολλά γεγονότα έξαρσης της αστυνομικής-κρατικής βίας. Όταν μιλάμε, όμως, για τον αντιεξουσιαστικό χώρο, σίγουρα δεν μιλάμε για κάτι ενιαίο. Υπάρχουν πολύ σοβαρές προσπάθειες, οι οποίες απλώνονται σε όλες σχεδόν τις πόλεις της Ελλάδας, με αυτοδιαχειριζόμενα στέκια, τα οποία σφύζουν από ζωή και δημιουργικότητα. Η λειτουργία τους καθορίζεται από τις αρχές της άμεσης δημοκρατίας, οι αποφάσεις παίρνονται μέσα από διαδικασίες συνέλευσης κι οι δράσεις τους καλύπτουν πολλά πεδία πέραν των πολιτικών παρεμβάσεων και του κοινωνικού ακτιβισμού. Δράσεις όπως το ανταλλακτικό εμπόριο, η δωρεάν διδασκαλία μαθημάτων, οι αθλητικές δραστηριότητες κι οι θεματικές συζητήσεις αυτομόρφωσης, αποτελούν κάποιους από τους τομείς που καλλιεργούνται, με μεγάλη συμμετοχή κι επιτυχία, σ’ αυτούς τους χώρους. Επίσης κάποιες από τις συλλογικότητες του αντιεξουσιαστικού χώρου έχουν ουσιαστική πολιτική δραστηριότητα, με ιδιαίτερη έμφαση στην αντιφασιστική δράση και στην έμπρακτη στήριξη τοπικών κινημάτων και εγχειρημάτων αυτοδιαχείρισης, με αυστηρά στοχευμένη χρήση βίας στις ενέργειές τους και με αυτοκριτική διάθεση για παλιότερες λανθασμένες επιλογές τους.
Υπάρχουν όμως και ομάδες που καταχωρίζονται σ’ αυτόν το χώρο αλλά έχουν διαφορετική πολιτική συμπεριφορά. Ευαγγελίζονται την τυφλή βία την οποία στηρίζουν σε θεωρίες ακραίων αναρχικών όπως ο Νετσάγιεφ, καταστρέφουν άκριτα οτιδήποτε βρεθεί μπροστά τους, η συμπεριφορά τους εφάπτεται στον χουλιγκανισμό των γηπέδων, ενώ πολλοί από αυτούς είναι βασικά στελέχη σε συνδέσμους ποδοσφαιρικών ομάδων. Προβάλουν ένα προφίλ ακραίας έπαρσης, με απόψεις που δεν επιδέχονται αμφισβήτηση και θεωρούν τους πιο μετριοπαθείς αναρχικούς τους χειρότερους εχθρούς τους. Είναι, μάλιστα, συχνές οι περιπτώσεις επιθέσεων σε άλλα στέκια με τραυματισμούς και βεντέτες, μέχρι του ύψιστου σημείου γελοιοποίησης να επεμβαίνει η αστυνομία για να λήξει μια επικίνδυνη, πλέον, κόντρα μεταξύ αναρχικών ομάδων, όπως συνέβη πριν λίγο καιρό στη Θεσσαλονίκη.
Το παρόν κείμενο δεν φιλοδοξεί να δώσει απαντήσεις σε χρόνια και πολύπλοκα ζητήματα που αφορούν τον αντιεξουσιαστικό χώρο. Προσπαθεί απλώς να καταλάβει γιατί συνέβησαν μια σειρά βίαιων ενεργειών μετά την ανάληψη της κυβέρνησης από το ΣΥΡΙΖΑ. Αναίτιες ενέργειες όπως επιθέσεις σε γραφεία του ΣΥΡΙΖΑ, εμπρησμός αυτοκινήτου της τροχαίας στα Εξάρχεια, επίθεση εναντίον του Γιάνη Βαρουφάκη σε ταβέρνα των Εξαρχείων, συχνές ρίψεις μολότοφ κι οδοφράγματα με φλεγόμενους κάδους σκουπιδιών στην ίδια περιοχή, με την αστυνομία να κρατά επιφυλακτική στάση. Κι όλα αυτά ενόσω ψηφιζόταν ένας νόμος, που ικανοποιούσε χρόνια αιτήματα του χώρου όπως η αποσυμφόρηση των φυλακών, η κατάργηση των φυλακών υψίστης ασφαλείας, η δυνατότητα αποφυλάκισης κρατουμένων με μεγάλο ποσοστό αναπηρίας, η κατάργηση του κουκουλονόμου και άλλες διατάξεις σε θετική κατεύθυνση. Τελευταίο κατόρθωμα, ο εμπρησμός με μολότοφ ενός βαν της ΕΡΤ στα Εξάρχεια, τρεις μέρες μετά την επαναλειτουργία της δημόσιας τηλεόρασης και την επιστροφή των περισσότερων εργαζομένων στις δουλειές τους, γεγονός με σημαντικό συμβολισμό σε σχέση με τις πρακτικές των μνημονιακών κυβερνήσεων. Τσάμπα μαγκιά, θα έλεγε κάποιος, από ακραίους κι ανεγκέφαλους τσαμπουκάδες, που εκμεταλλεύονται την ανοχή της νέας κυβέρνησης, ίσως όμως να είναι κάτι βαθύτερο. Όπως και να ‘χει, όμως, τέτοιες «άκυρες» ενέργειες δίνουν πρόσφορο έδαφος στην αντιδραστική πολιτική του ανεκδιήγητου υπουργού Γιάννη Πανούση, στοχοποιούν και δυσφημίζουν συνολικά τον αντιεξουσιαστικό χώρο, ο οποίος πρέπει να βρει κάποιους τρόπους στοιχειώδους αυτοπροστασίας. Η περίπτωση της ΜΑΡΦΙΝ κι οι καταλυτικές επιπτώσεις της σ’, αυτόν, σε μια περίοδο ανάτασης του κινήματος, θα πρέπει να παραδειγματίσει…

Ο δικηγόρος του διαβόλου