η αφίσα είναι της Κατάληψης στην ΑΣOEΕ από τον Δεκέμβρη του 2008
Το βράδυ της 6ης Δεκέμβρη του 2008 είχαμε ένα ραντεβού με την Ιστορία και αυτό το ραντεβού που διήρκησε περίπου ένα μήνα μας άλλαξε, μας έδειξε καινούριους δρόμους πολιτικής και συλλογικής ύπαρξης, μας έκανε σε μεγάλο βαθμό αυτό που είμαστε τώρα. Σ’ εκείνο το τυφλό ραντεβού με την Ιστορία πήγαμε με ορμή, με πάθος και έτοιμοι/ες να τα κάνουμε όλα δικά μας. Αυτό εξάλλου φάνηκε στη σχέση που αποκτήσαμε με τον δημόσιο χώρο. Τον φόβο τον είχαμε στείλει μακρινό ταξίδι και καθημερινά, για όσο κράτησε το δικό μας ταξίδι, ο δημόσιος χώρος ήταν δικός μας.
Πολύ ποιητικά όλα αυτά, θα έλεγε κάποιος. Ναι, ήταν έτσι. Ο Δεκέμβρης του 2008 είχε μια ποίηση μέσα του, όπως καθετί που γεννιέται μέσα από τον θάνατο και γιγαντώνεται μέσα από τις φλόγες της οργής. Ο Δεκέμβρης είχε φαντασία, κάτι που πλέον δεν υπάρχει ούτε για δείγμα στη δική μας εποχή. Μια εποχή που χαρακτηρίζεται από σκληρότητα και απανθρωποποίηση. Μια εποχή γύμνιας και ζόφου.
Εκείνο το βράδυ της 6ης Δεκέμβρη ξέσπασε μια καταιγίδα συσσωρευμένης κοινωνικής οργής, η οποία έδειξε ότι οι άνθρωποι θα βρίσκουν τρόπο να αντιπαρατίθενται με το κράτος, όταν αυτό συστηματικά ασκεί βία πάνω τους, υποτιμώντας την ύπαρξή τους και υποβιβάζοντας τις ζωές τους κάνοντάς τες μετρήσιμες. Στη δολοφονία του δεκαπεντάχρονου μαθητή Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου από τον Ειδικό Φρουρό Επαμεινώνδα Κορκονέα, μια ολόκληρη κοινωνία είδε το δικό της παιδί, είδε τα δικά της όνειρα, τη δική της ύπαρξη, να μην έχει καμία απολύτως αξία για το κράτος και να δολοφονείται έτσι απλά. Και αυτό το σημείο ήταν κομβικό για να αναζητήσει άλλους τρόπους κι άλλους δρόμους για τη θεώρηση της ζωής και της ύπαρξης, συλλογικής και ατομικής. Και αυτοί οι δρόμοι που πήραμε τότε, ήταν χωρίς επιστροφή. Και είναι καλό να σκεφτόμαστε εκείνες τις μέρες, γιατί υπήρξαν οδηγός σε μια διαδρομή ελευθερίας. Και αυτό, τώρα, ύστερα από 17 χρόνια, έχοντας ζήσει τόσα πολλά κι έχοντας περάσει τόσα πολλά μπορεί να ακούγεται κάπως αφηρημένο και ανεδαφικό. Κι όμως δεν είναι.
Η ένταση, η οργή, η αντίσταση, τα συναισθήματα από ένα πολύμορφο πλήθος, που πραγματώθηκε τον Δεκέμβρη, έδειξε ότι οι από κάτω μπορούν να εκτρέψουν τον ρου της Ιστορίας. Η εδαφικοποίηση της αλληλεγγύης σε κατειλημμένους χώρους, οι συνελεύσεις σε γειτονιές και κοινωνικούς χώρους, έκαναν φανερό ότι οι άνθρωποι που συμμετείχαν στον Δεκέμβρη αναζητούσαν καινούριους τρόπους πολιτικής ύπαρξης, μακριά από ιεραρχίες και κομματικές δομές. Και γι’ αυτό ίσως, το μέγεθος του Δεκέμβρη και το αποτύπωμά του είναι δύσκολο να ερμηνευθεί και να αποκωδικοποιηθεί, αν προσπαθείς να το δεις μέσα από κάποιο κομματικό πρίσμα.
Ίσως, η εξέγερση του Δεκέμβρη του 2008 να γέννησε περισσότερες ελπίδες από όσες μπορούσε η κοινωνία να διαχειριστεί. Κάποιες χάθηκαν στο πέρασμα της σαρωτικής οικονομικής κρίσης. Κάποιες άλλες όμως άνθησαν και δημιούργησαν καινούριους τόπους συλλογικής και πολιτικής ύπαρξης. Η επανοικειοποίηση του δημόσιου χώρου, οι δομές αλληλεγγύης και υποστήριξης ανθρώπων που χρειάζονταν βοήθεια, όταν το κράτος είχε καταρρεύσει, είναι ίσως η πιο τρανταχτή απόδειξη του τι μπορούν να καταφέρουν οι άνθρωποι όταν οργανώνονται από τα κάτω, παραμερίζοντας τους από πάνω.
Σήμερα, 17 χρόνια μετά, παρατηρούμε ότι υπάρχουν πολλές ομοιότητες μ’ εκείνη τη μακρινή εποχή. Τα αυξημένα μέτρα καταστολής, η υπαναχώρηση σε κοινωνικά ζητήματα και δικαιώματα, ο ρατσισμός, ο μισανθρωπισμός, ζωές που αξιολογούνται ως ανάξιες να βιωθούν, όπως για παράδειγμα οι ζωές των Ρομά και των μεταναστών/ιών στα στρατόπεδα συγκέντρωσης, η εργασιακή εκμετάλλευση, η περιθωριοποίηση ευάλωτων ομάδων, η ψυχική εξάντληση, η μοναξιά, οι ανισότητες πρόσβασης σε βασικά αγαθά, η σπουδαιότητα και η αναγκαιότητα της αλληλεγγύης, αλλά και η ρήξη με την προσπάθεια βίαιης επιβολής μιας κρατικής κανονικότητας που συνεπάγεται υπακοή, είναι κάποια από εκείνα που συμβαίνουν και μας θυμίζουν όλα αυτά που μας ψιθύρισε ο Δεκέμβρης του 2008. Προφανώς, οι κοινότητες εντός της κοινωνίας είναι πολύ διαφορετικές από τότε, και πάλι όμως φαίνεται ότι βρίσκονται σε μια τροχιά αναζήτησης τρόπων διαφυγής από το υπάρχον καταπιεστικό πλαίσιο.
Η εξέγερση του 2008 μπορεί να μας δείξει ότι οι εξεγέρσεις είναι δυνατό να συμβούν, εκεί που δεν το περιμένεις, από αυτούς που δεν περιμένεις. Από ένα πλήθος με πολύ διαφορετικά χαρακτηριστικά, διάσπαρτο, ανοργάνωτο, ή οργανωμένο σε πολιτικές συλλογικότητες, με διαφορετικά κίνητρα. Μακριά από βεβαιότητες, έτοιμο να δημιουργήσει ρωγμές, να συγκρουστεί, να ξαναβρεί το μονοπάτι για την ελευθερία.
Οι καιροί και οι κοινωνίες αλλάζουν, αλλά τα ερωτήματα που τέθηκαν τότε εξακολουθούν να παραμένουν επίκαιρα και να καλούν εκ νέου σε δράση, αντίσταση και αλληλεγγύη.
Σε αυτά που θα έρθουν και θα είμαστε εκεί!
