Σκίτσο του Βαγγέλη Χερουβείμ
Σε σαράκι που τρώει τις σάρκες της Νέας Δημοκρατίας εξελίσσεται ο ΟΠΕΚΕΠΕ για την κυβέρνηση, η οποία προσπαθεί να διαχειριστεί τη φθορά της με την παλιά και δοκιμασμένη συνταγή του δόγματος μηδενικής ανοχής, για να πολλαπλασιάσει την αντοχή της. Δεν έχει καταλήξει πώς θα αντιμετωπίσει ακόμα το σκάνδαλο με τις αγροτικές επιδοτήσεις και θέλοντας να αλλάξει την ατζέντα –και να ανακτήσει τον έλεγχο αυτής– ρίχνει νομοσχέδια με το τσουβάλι: για τους μετανάστες, τους φοιτητές, τους δημόσιους υπαλλήλους, τον στρατό, την Εκκλησία.
Το σαράκι του ΟΠΕΚΕΠΕ
Όπως εξελίσσονται τα πράγματα, την επόμενη βδομάδα αναμένεται το ΠΑΣΟΚ να καταθέσει πρόταση για προανακριτική επιτροπή για το σκάνδαλο με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, που ενδέχεται να στηριχθεί από ΣΥΡΙΖΑ και Νέα Αριστερά. Το ΚΚΕ θα καταθέσει δική του. Η Νέα Δημοκρατία δεν έχει χαράξει ακόμα τη στρατηγική της, καθώς Μ. Βορίδης και Λ. Αυγενάκης απορρίπτουν το μοντέλο Τριαντόπουλου, δηλαδή να σιωπήσουν και να ολοκληρωθεί η προανακριτική με ένα υπόμνημα εκατό λέξεων και χωρίς να ακουστεί κανένας μάρτυρας. Το ενδεχόμενο εξεταστικής επιτροπής, ενώ θα εξυπηρετούσε τη ΝΔ δεν είναι στο τραπέζι, από τη στιγμή που η ευρωπαϊκή εισαγγελία έχει στείλει δικογραφία με συγκεκριμένα πρόσωπα. Μένει το ενδεχόμενο πρότασης για προανακριτική, με πλημμελήματα αντί κακουργημάτων και άνοιγμα του κατηγορητηρίου, ώστε να φανούν οι «διαχρονικές ευθύνες», να νιώσουν οι πρώην υπουργοί ότι υπερασπίζονται τον εαυτό τους, και κυρίως να στραφούν τα βέλη στο ΠΑΣΟΚ, που είχε στήσει επίσης έναν εκλογικό μηχανισμό μέσω επιδοτήσεων, επί δικομματισμού ΝΔ-ΠΑΣΟΚ. Εξού και το ΠΑΣΟΚ φέρνει τροπολογία που απαγορεύει τις απευθείας αναθέσεις, για να πάρει –ελπίζει–αποστάσεις από το παλιό, το «ορθόδοξο ΠΑΣΟΚ», που έκοβε χρήμα τις δύο τελευταίες δεκαετίες του εικοστού αιώνα. Δύσκολο να το καταφέρει, καθώς οι άνθρωποι δεν είναι αμοιβάδες, έχουν μνήμη και κρίση. Και το νέο σκάνδαλο που ανέδειξε η Νέα Αριστερά, με τη χρηματοδότηση ψηφιακών έργων (2,5 δισ. ευρώ) από το Ταμείο Ανάκαμψης, η οποία επίσης ελέγχεται από την ευρωπαϊκή εισαγγελία, καθώς δόθηκε σε δέκα μόνο εταιρείες, έρχεται να προστεθεί στη διασπάθιση δημόσιου χρήματος. Την ίδια ώρα, από τις αποθήκες και το αρχείο του ΟΠΕΚΕΠΕ Θεσσαλονίκης πετιούνται κούτες (αποδεικτικών;) εγγράφων από τα μπαλκόνια σε φορτηγά προς ανακύκλωση και η πρώην προϊσταμένη της Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου του ΟΠΕΚΕΠΕ, η οποία έφερε το σκάνδαλο στη Δικαιοσύνη, Παρασκευή Τυχεροπούλου, διώκεται πειθαρχικά για πολλοστή φορά και τιμωρείται με περικοπή 20 ημερομισθίων.
Δωράκια
Η κυβέρνηση προσπαθεί να γλυκάνει τους ενδεχομένως δυσαρεστημένους ψηφοφόρους της για το μοίρασμα των χρηματοδοτήσεων… μοιράζοντας νέες χρηματοδοτήσεις και δώρα. Έτσι, βρέθηκε στο Άγιο Όρος ο πρωθυπουργός και κουβαλούσε ένα πακέτο ΕΣΠΑ 100 εκατ. ευρώ, ενώ παρέδωσε ρολόγια στα ΟΥΚ (από δωρεά ιδιώτη) υπενθυμίζοντας τα πακέτα ενίσχυσης των ενόπλων δυνάμεων (1 δισ. ευρώ θα πρέπει να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες, για να τις φτάσει στο 3,5% του ΑΕΠ που συμφώνησε με το ΝΑΤΟ). Οι υπόλοιποι αναμένουν με κομμένη την ανάσα τις ανακοινώσεις στη ΔΕΘ, ώστε να δουν και εκείνοι τι θα εισπράξουν. Άλλα βέβαια τα μεγέθη, αλλά δεν πειράζει, αρκεί όλοι να πάρουν ένα κομμάτι από την πίτα.
Πατρόν για «το είπαμε και το κάναμε» κουστούμι
Όσο κόβει χρήμα, ράβει και νομοσχέδια, στα μέτρα του «το είπαμε και το κάναμε» κουστουμιού. Δημιουργείται κεντρικό Πειθαρχικό Συμβούλιο για τους δημόσιους υπαλλήλους και διευρύνεται ο κατάλογος των παραπτωμάτων. Μαζί με τους δημοσίους υπαλλήλους που θα παύονται γιατί για παράδειγμα συμμετείχαν σε απάτες, απιστία ή δωροληψία, θα διώκονται πειθαρχικά και όσοι αρνούνται την αξιολόγηση και αυτή η δεξαμενή ανθρώπων θα είναι οι πρώτοι που θα απολυθούν, όταν καταργηθεί η μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων με τη συνταγματική αναθεώρηση. Θεσμοθετούνται πειθαρχικές διώξεις για τους φοιτητές, στο πλαίσιο της αντιμετώπισης της βίας στα πανεπιστήμια, όπου θα χάνουν τη φοιτητική τους ιδιότητα όσοι παρανομούν, δημιουργώντας μια ακόμα δεξαμενή σπουδαστών στα ιδιωτικά πανεπιστήμια. Παράλληλα διαγράφονται και οι «αιώνιοι φοιτητές», που δεν κοστίζουν ούτε ευρώ στα πανεπιστήμια ούτε επιβαρύνουν τη λειτουργία τους, αλλά αυξάνουν το πρεστίζ της κυβέρνησης ότι επιτέλους διώχνει τους «χαραμοφάηδες»! Θεσμοθετεί τη 13ωρη εργασία, την ίδια ώρα που καταγράφηκε στη χώρα ρεκόρ εικοσαετίας στα εργατικά δυστυχήματα (114 νεκροί το πρώτο εξάμηνο του 2025), για να ικανοποιήσει τους εργοδότες (και βασικά τους επενδυτές) ότι η Ελλάδα είναι ο παράδεισος των κερδών (και ας περνά από την κόλαση των εργαζομένων).
Σανίδα σωτηρίας τα σώματα των μεταναστών
Και ερχόμαστε στην κορωνίδα της στρατηγικής αποπροσανατολισμού αλλά και επιβολής ατζέντας: το μεταναστευτικό-προσφυγικό. Η κυβέρνηση –ακολουθώντας τα χνάρια του Τραμπ και τις φυλακές μεταναστών «Αλκατράζ με αλιγάτορες»– κηρύσσει τη χώρα λίγο ή πολύ σε κατάσταση πολιορκίας, που είναι η μόνη διάταξη στο σύνταγμα που επιτρέπει την αναστολή ατομικών δικαιωμάτων και ελευθεριών. Και με αυτή την «αιτιολογία» αναστέλλει τη χορήγηση ασύλου για τρεις μήνες σε όσους πρόσφυγες έρχονται δια θαλάσσης από τη Βόρεια Αφρική –παραβιάζοντας το διεθνές δίκαιο– και κάνει με νόμο τη ζωή των προσφύγων δύσκολη. Χρησιμοποιεί κακοποιητικό και στιγματιστικό λόγο («λαθρομετανάστες», «εισβολείς», κ.λπ.), απειλεί με βασανιστήρια, όπως η έλλειψη τροφής («επανεξέταση του μενού»), και φυλακίσεις, ώστε να στείλει ένα «σαφές μήνυμα: μείνετε εκεί που είστε, δεν σας δεχόμαστε» (Θ. Πλεύρης, υπουργός Μετανάστευσης), για να μην γίνει η χώρα «δεξαμενή παράτυπης μετανάστευσης» (Γ. Γεραπετρίτης, υπουργός Εξωτερικών).
Με όχημα τον ρατσισμό, η κυβέρνηση αποφάσισε να διαβεί τον Ρουβίκωνα, πατώντας πάνω από ανθρώπους κυνηγημένους από τον πόλεμο, και σκίζοντας τη Συνθήκη της Γενεύης. Δεν φοβάται τις συνέπειες από την παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Έχει ήδη συμβεί αυτό από τον Μπ. Νετανιάχου και τον Ντ. Τραμπ, στους οποίους έχει δηλώσει αιώνια πίστη, παρότι έχουν κάνει κουρελόχαρτο διεθνείς συμβάσεις. Ως απλό θόρυβο αντιμετωπίζει την αντίδραση του Επιτρόπου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης, Μάικλ Ο’ Φλάχερτι [«η πρόταση αυτή ειναι (…) κατά παράβαση των υποχρεώσεων που απορρέουν από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, τη Σύμβαση του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, καθώς και από άλλα νομικά μέσα όπως το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ»]. Άλλωστε, η Κομισιόν φαίνεται να καλύπτει τα σχέδια της κυβέρνησης, από τη στιγμή που «πρόκειται για μια εξαιρετική κατάσταση», όπως δήλωσε εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδιος για θέματα μετανάστευσης, Μάρκους Λάμερτ. Βέβαια, πουθενά από τα στοιχεία δεν προκύπτει ότι πρόκειται για μια εξαιρετική κατάσταση, αφού δεν έχουν αυξηθεί σημαντικά οι προσφυγικές ροές, πόσω μάλλον να δημιουργείται η εντύπωση «εισβολής» (8.000 είναι ο αριθμός αιτούντων άσυλο στην Κρήτη το 2025, όταν τον Αύγουστο του 2015 εισέρχονταν 4.000 την ημέρα στη Λέσβο). Η ανεξάρτητη αρχή Συνήγορος του Πολίτη απέστειλε επιστολή στη βουλή και τους αρμόδιους υπουργούς με την οποία επισημαίνειται πως η αναστολή υποβολής αιτημάτων ασύλου παραβιάζει το διεθνές και ενωσιακό δίκαιο, αλλά και το κράτος δικαίου γενικότερα. Αντίστοιχα, το Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες καταθέτει αίτηση ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας, η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες κάνει έκκληση στην Ελλάδα να αποσύρει τη νομοθετική τροπολογία, ενώ αντιρατσιστικές και μεταναστευτικές οργανώσεις και ΜΚΟ κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για επιθέσεις (ακόμα και πογκρόμ) εναντίον των μεταναστών. Ήδη στα σόσιαλ μίντια καλλιεργείται ένα τέτοιο κλίμα, ενώ στην Κρήτη καλέστηκαν και αντιμεταναστευτικές συγκεντρώσεις. Οι μόνοι που διαφοροποιούνται από την ατζέντα της κυβέρνησης σε σχέση με το μεταναστευτικό είναι η πρώην υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Σοφία Βούλτεψη («η διαδικασία του ασύλου είναι συγκεκριμένη και δεν μπορεί κάθε χώρα να κάνει ότι της έρχεται στο κεφάλι») και ο Δημήτρης Αβραμόπουλος, πρώην επίτροπος Μετανάστευσης («Αν έχουμε νέα Πύλο, θα είμαστε υπόλογοι»), και οι δύο βουλευτές της ΝΔ.
Πλεύση Ελευθερίας, Νέα Αριστερά και ΚΚΕ κατήγγειλαν σε όλους τους τόνους την αντιμεταναστευτική πολιτική της κυβέρνησης. Ο ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος αποδέχεται πως η χώρα βρίσκεται μπροστά σε μια νέα προσφυγική και μεταναστευτική κρίση (πραγματικά με ποια στοιχεία;), χαρακτηρίζει τη ρατσιστική πολιτική της κυβέρνησης ως «επικίνδυνες κινήσεις προσανατολισμού» και προσπαθεί δια του προέδρου του να διαθλάσει τη συζήτηση στην αναλογική κατανομή των προσφύγων στην Ευρώπη και την αλλαγή του συμφώνου μετανάστευσης. Το ΠΑΣΟΚ, από την άλλη, επιβεβαιώνει την επιθυμία του να πατήσει σε δύο βάρκες, για να είναι… στο «Κέντρο» και επέλεξε «παρών» στην ψηφοφορία, ώστε να αποδείξει ότι είναι «πατριωτικό κόμμα», αποδεχόμενο πως η Λιβύη κάνει υβριδικό πόλεμο στην Ελλάδα, και τονίζοντας ότι είναι υπέρ της «σκληρής αντιμετώπισης»… αλλά «με σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα και στις συμβάσεις που έχει υπογράψει η χώρα μας». Έκθετο άφησε τον Ν. Ανδρουλάκη ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και συνταγματολόγος, Ευ. Βενιζέλος ο οποίος τόνισε ότι η χρήση του άρθρου 15 του συντάγματος περί πολιορκίας πρέπει αν είναι προσωρινή, περιορισμένη και υπό αυστηρή εποπτεία, για να μην παραβιάζονται άλλες διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας, υπογραμμίζοντας ότι δεν επιδέχονται καμία παρέκκλιση θεμελιώδη δικαιώματα, όπως το δικαίωμα στη ζωή και η απαγόρευση βασανιστηρίων. Ήταν μια σαφής διαφοροποίηση της γραμμής του ΠΑΣΟΚ, στο όνομα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που δεν θα τελειώσει με την υπερψήφιση της διάταξης, καθώς το ΠΑΣΟΚ θα πρέπει να πάρει θέση και όταν αυτή θα εφαρμοστεί. Και τότε μάλλον δεν θα μπορέσει να κρατήσει ισορροπία σε δύο βάρκες, γιατί θα μπατάρει προς τη μία ή την άλλη. Καταλήγοντας σε αυτή, με τη ΝΔ, τον Βελόπουλο, τη Λατινοπούλου και… ενδεχομένως το κόμμα Σαμαρά, που είναι και ο φόβος της ΝΔ αυτήν την περίοδο.
Η κυβέρνηση καλλιεργεί ένα πολύ τοξικό κλίμα, που αν ανάψει μία σπίθα μπορεί να ζήσουμε ξανά ανεξέλεγκτες καταστάσεις, όπως το 2020 ή αν πάμε ακόμα πιο πίσω όπως το 2011 όταν η Χρυσή Αυγή εξαπέλυσε πογκρόμ στο κέντρο της Αθήνας. Χρειάζεται μια αντιρατσιστική ασπίδα προστασίας στους κυνηγημένους αυτούς ανθρώπους, που χρησιμοποιούνται από την κυβέρνηση ως σανίδα σωτηρίας. Είναι πολύ λεπτή η γραμμή ανάμεσα στο να λέγεσαι άνθρωπος και να είσαι. Και τώρα η χώρα πατά πάνω της.
