Μια ταινία η οποία αποδεικνύει, χωρίς περιστροφές αλλά με την αμεσότητα του βιώματος των ανθρώπων, ότι το σινεμά μπορεί να μιλήσει ανοιχτά και να κινητοποιήσει συνειδήσεις. Ότι η κάμερα μπορεί να λειτουργήσει ως όπλο, που όμως, αντί για σφαίρες που σκορπούν τον θάνατο, έχει στη θαλάμη της εικόνες που σκορπούν την κραυγή των ανθρώπων για ελευθερία.
Η ιρανική ταινία «Το αγαπημένο μου γλυκό» (Keyke manboobe man) της Μαριάμ Μόγκενταμ και του Μπεχτάς Σαανέχα αφηγείται μια αναπάντεχη ερωτική ιστορία. Και λέω αναπάντεχη επειδή το θέμα του έρωτα δεν είναι κάτι το σύνηθες στο ιρανικό σινεμά. Και βέβαια γίνεται ακόμη πιο αναπάντεχη επειδή αναφέρεται σε μια σχέση που γεννιέται ανάμεσα σε δύο άτομα της «τρίτης ηλικίας» και επιπλέον η πρωτοβουλία για το ξεκίνημα της σχέσης ανήκει στη γυναίκα. Και εδώ έχουμε δύο θέματα ταμπού, όχι μόνον για μια συντηρητική, θεοκρατική, πατριαρχική κοινωνία όπως του Ιράν αλλά ακόμη και για τις δυτικές κοινωνίες.
Η 70χρονη Μαχίν ζει μόνη, αφού ο άντρας της έχει πεθάνει, εδώ και 30 χρόνια. Μια μέρα που έχει πάει σε ένα εστιατόριο για να φάει με τα κουπόνια συνταξιούχων, γνωρίζει έναν μοναχικό πρώην στρατιωτικό, τον Φαραμάρζ, που εργάζεται ως ταξιτζής. Αμέσως νιώθει κάτι μέσα της να πεταρίζει, είναι ένα ερωτικό σκίρτημα που δεν πίστευε ούτε η ίδια ότι υπάρχει ακόμη ζωντανό. Έτσι αποφασίζει να τον αναζητήσει και, όταν τον βρίσκει, δεν διστάζει να τον προσκαλέσει στο σπίτι της. Εκείνος δέχεται με χαρά και σε λίγη ώρα, αφού ξεπεραστούν με τη βοήθεια του κρασιού (ακόμη ένα ταμπού της ιρανικής κοινωνίας, που επιπλέον είναι και παράνομο) και οι τελευταίες αναστολές, η Μαχίν εξομολογείται τα αισθήματά της. Ο άνδρας αφού ξεπερνά την αρχική του έκπληξη, αρχίζει να απελευθερώνεται και να δείχνει κι αυτός το ανάλογο ενδιαφέρον για να προχωρήσει σε μια σοβαρή σχέση. Και ενώ η βραδιά πηγαίνει πολύ καλά, συμβαίνει κάτι αναπάντεχο και τα πάντα θα ανατραπούν.
Με δυναμισμό και αποφασιστικότητα οι δύο σκηνοθέτες γυρίζουν μια τολμηρή, από όλες τις απόψεις, ταινία. Μέσα σε 1 ώρα και 37 λεπτά λένε τόσα πολλά όσα δεν έχουν ειπωθεί εδώ και χρόνια από μια ιρανική ταινία. Η πατριαρχία, η θέση της γυναίκας, η μαντήλα, το αλκοόλ, ο έρωτας και το σεξ όλα θέματα ταμπού για την κοινωνία αλλά και ποινικά κολάσιμα από την ιρανική νομοθεσία, μπαίνουν επί τάπητος και γίνονται σκόνη. Η Μαχίν είναι μια γυναίκα που διεκδικεί τη ζωή της, όχι μόνον ατομικά αλλά και συλλογικά, ως γυναίκα, ως ανήκουσα στη δεύτερη κατηγορία πολιτών. Μάλιστα, πριν γνωρίσει τον Φαραμάρζ, τη βλέπουμε να καταφέρνει να αποσπάσει κυριολεκτικά μέσα από τα χέρια της αστυνομίας ηθών, μια νεαρή κοπέλα. Και εδώ είναι μια ακόμη τολμηρή σκηνή, με την οποία καταγγέλλεται η δράση της φοβερής αστυνομίας ηθών που περιφέρεται στους δρόμους ελέγχοντας εάν τηρούνται οι κώδικες της ισλαμικής -κατά το καθεστώς- ηθικής.
Το ιρανικό σινεμά πάντα βρίσκει τρόπους να μας εκπλήσσει θετικά. Και όχι μόνον με τη θεματολογία του, που εδώ παραείναι τολμηρή για τα δεδομένα της χώρας, αλλά και με τη σκηνοθετική διαχείριση. Κλειστός χώρος, μια ταινία δωματίου με ουσιαστικά μόνον δύο ηθοποιούς οι οποίοι διεκπεραιώνουν τους ρόλους τους με υποδειγματικό τρόπο. Κλειστός χώρος που αφενός λειτουργεί ως χώρος ελευθερίας, αφετέρου ως παγίδα από όπου δεν υπάρχει τρόπος διαφυγής. Ο ευχάριστος και χαλαρός ρυθμός μέσα στον οποίο χτίζεται η γνωριμία τους, αφήνει διαρκώς υπόνοιες πως επίκειται κάποια ανατροπή αλλά τίποτε δεν μοιάζει σίγουρο. Μέχρι τη στιγμή που θα συμβεί. Υπέροχη ταινία που χειροκροτήθηκε στην Μπερλινάλε από το κοινό και εκθειάστηκε από τους κριτικούς.
Βέβαια δεν κάνει καθόλου εντύπωση ότι το ιρανικό καθεστώς απαγόρευσε τους σκηνοθέτες να ταξιδέψουν στο Βερολίνο μαζί με την ταινία τους. Προηγουμένως, μετά το πέρας των γυρισμάτων, όταν θέλησαν να ταξιδέψουν στο Παρίσι για το post-production, κατασχέθηκαν τα διαβατήριά τους και οι αρχές τους απείλησαν με φυλάκιση. Ακολούθησε εισβολή στο σπίτι του μοντέρ και κατασχέθηκε κάθε σχετικό υλικό που βρέθηκε εκεί. Τελικά, αφού η Μαριάμ Μόγκενταμ και ο Μπεχτάς Σαανέχα δεν κατάφεραν να ταξιδέψουν στο Βερολίνο, όπως μαθαίνουμε, καταδικάστηκαν με την κατηγορία της προπαγάνδας κατά του καθεστώτος.
