Φωτογραφία: Eurokinissi / Greenpeace / Κωνσταντίνος Σταθιάς

Κατά την ελληνική κυβέρνηση οι βεβιασμένες διαδικασίες παραχώρησης θαλάσσιων οικοπέδων για έρευνα και εκμετάλλευση κοιτασμάτων υδρογονανθράκων, δεν πρόκειται να επιδεινώνουν την πορεία υπερθέρμανσης του πλανήτη! Μόνο έτσι μπορεί ερμηνευτεί το γεγονός ότι σύσσωμη η νέα ηγεσία του ΥΠΕΝ, λίγες μόνο ημέρες μετά τον τελευταίο ανασχηματισμό, βρέθηκε στο Χιούστον του Τέξας για να συναντηθεί με τους επικεφαλής των ενεργειακών πολυεθνικών Chevron και ExxonMobil, υιοθετώντας διαδικασία fast track προς «διευκόλυνση» και επιτάχυνση των ερευνών για την εξόρυξη υδρογονανθράκων στην χώρα μας.

Με την ευκαιρία, και για να μην χάνεται χρόνος, στην αποστολή συμμετείχε και ο επικεφαλής της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων (ΕΔΕΥΕΠ), προκειμένου να διασφαλιστούν, μέσω κυρίως της εξαγωγικής εταιρείας Cheniere, πρόσθετες ποσότητες υγροποιημένου αμερικάνικου φυσικού αερίου LNG (ήδη το 75% των συνολικών εισαγωγών είναι αμερικανικής προέλευσης). Η μεταφορά είναι, άλλωστε, υπόθεση ελληνόκτητων πλοίων LNG, που διακινούν το ένα τέταρτο των μεταφορών, ενώ στο πλαίσιο στρατηγικού σχεδιασμού, η ελληνική πλοιοκτησία καλύπτει το 1/3 των παγκόσμιων παραγγελιών νέων πλοίων μεταφοράς LNG. Για την κατανόηση του εύρους της στρατηγικής συνεργασίας είναι σκόπιμο να αναφερθεί ότι η Cheniere προκύπτει να έχει συμφέροντα στη νέα μονάδα επαναεριοποίησης LNG (FSRU) στην Αλεξανδρούπολη.

H ιδιότυπη περιβαλλοντική ευαισθησία απεικονίζεται στην ιστοσελίδα της ΕΔΕΥΕΠ, όπου διαβεβαιώνει τους Έλληνες πολίτες ότι εργάζεται «κτίζοντας μια γέφυρα προς ένα μέλλον χωρίς άνθρακα», προφανώς, λόγω της θεσμικής εμπλοκής της (αδειοδότησης κ.λπ.) και της στρατηγικής ικανότητας να ισοζυγεί κλιματικά, μεταξύ αφενός των ρύπων ορυκτων (εξορύξεις) και ΑΠΕ (θαλάσσια αιολικά κ.λπ.), φροντίζοντας, παράλληλα και για τη δέσμευση και αποθήκευση του CO2 (εγκατάσταση CCS στην Καβάλα).

Η Chevron, που διεκδικεί τα προς παραχώρηση «οικόπεδα» σε Κρήτη και Ν. Πελοπόννησο, έστειλε μήνυμα ότι η Ελλάδα αποτελεί «κοµµάτι του παζλ» της ευρύτερης παρουσίας της στην Ανατολική Μεσόγειο. Δραστηριοποιείται στο Ισραήλ, ως η μεγαλύτερη παραγωγός φυσικού αερίου της χώρας, σε Αίγυπτο και Κύπρο, και πιθανότατα θα πρωταγωνιστήσει στην εκμετάλλευση των κοιτασμάτων που βρίσκονται σε παλαιστινιακές θαλάσσιες περιοχές, όταν οι γεωπολιτικές συνθήκες το επιτρέψουν. Η ισραηλινή πολεμική μηχανή εργάζεται αποτελεσματικά σε αυτή την κατεύθυνση…

Εύλογο να υποθέσει κάποιος ότι, η αναζωπύρωση του ενδιαφέροντος και η εσπευσμένη κυβερνητική «διόρθωση πορείας», από την ξεθωριασμένη «πράσινη» ατζέντα, σε μια αμιγώς «μαυρο-καφετί» των ορυκτών, δεν είναι κάτι διαφορετικό από μια εσπευσμένη προσαρμογή στις νέες συνθήκες, που η τραμπική πολιτική «drill baby drill» εξάγει και επιβάλλει όπου βρίσκει «πρόθυμους».

Ο ευρωπαϊκός Οργανισμός για την καταγραφή των θερμοκρασιών Copernicus Climate Change πληροφορεί ότι το 2024 ήταν η πρώτη χρονιά που η μέση παγκόσμια θερμοκρασία ξεπέρασε κατά 1,5°C το μέσο θερμοκρασιακό επίπεδο της προβιομηχανικης εποχής. Αναλυτικότερα, η θερμοκρασία ήταν 10.7°C, δηλαδή πάνω από 1.47°C της περιόδου, και 2.92°C πάνω από την περίοδο 1850-1900.

Τον Ιανουάριο του 2025, το διοξείδιο του άνθρακα στην ατμόσφαιρα έφτασε στο ρεκόρ των 426,03 ppm (αύξηση 3,8 μονάδων σε μόλις ένα χρόνο, ένα άλμα που δεν έχει καταγραφεί ποτέ από το 1950, όταν ξεκίνησε η τήρηση στατιστικών στοιχείων.

Ενώ οι δεξιοί, και όχι μόνο, σε όλο τον κόσμο διαμαρτύρονται (επιτυχώς) ενάντια στις υποτιθέμενες υπερβολές και παραλείψεις του ιδεολογικού περιβαλλοντισμού, ο πλανήτης κινείται όλο και πιο γρήγορα προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (ΙΕΑ)[1], η λεγόμενη «ενεργειακή μετάβαση» δεν ξεκίνησε ποτέ. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δεν αντικαθιστούν τα ορυκτά καύσιμα, αλλά προστίθενται σε αυτά για να καλύψουν μια παγκόσμια ζήτηση ενέργειας που αυξάνεται με ρυθμό 2,2% ετησίως.

Σύμφωνα με τον IEA, το 2024 η κατανάλωση άνθρακα, η πηγή ενέργειας με το υψηλότερο ποσοστό εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, σημείωσε το απόλυτο ρεκόρ όλων των εποχών. Σε σύγκριση με το 2023, η παγκόσμια κατανάλωση άνθρακα αυξήθηκε κατά 1,2%. Η αύξηση της κατανάλωσης φυσικού αερίου, της ορυκτής πηγής που χρησιμοποιείται περισσότερο για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, είναι ακόμη ταχύτερη, +2,7% το 2024 (το υψηλότερο των τελευταίων δύο δεκαετιών, παρά τις κυρώσεις στη Ρωσία). Η χρήση πετρελαίου αυξάνεται επίσης: +0,8% συγκριτικά με το 2023.

Ενας συνασπισμός 111 περιβαλλοντικών οργανώσεων από όλο τον κόσμο δημοσίευσε ανοιχτή επιστολή[2], καλώντας τις κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο να συμπεριλάβουν στην τελική απόφαση της Τρίτης Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για τους Ωκεανούς (UNOC3), που είναι σε εξέλιξη στην Νίκαια της Γαλλίας, δέσμευση για την απαγόρευση της αναζήτησης νέων κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου στον βυθό της θάλασσας και τη σταδιακή κατάργηση των υπαρχόντων εξορύξεων.

Στην επιστολή τονίζεται ότι η συνέχιση της εξερεύνησης νέων αποθεμάτων υδρογονανθράκων είναι ασυμβίβαστη με την επίτευξη των στόχων της συμφωνίας του Παρισιού και την προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων: «Οι ευρωπαϊκές θάλασσες είναι ιδιαίτερα ευάλωτες τόσο στις κλιματικές επιπτώσεις όσο και στις άμεσες ζημίες από τις δραστηριότητες εξερεύνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου και οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν ιδιαίτερη ευθύνη να ηγηθούν σε αυτό το ζήτημα. Η Γαλλία η Ισπανία και η Πορτογαλία έχουν ήδη απαγορεύσει την εξερεύνηση υδρογονανθράκων στα ύδατα τους, ενώ η Δανία έχει λάβει μέτρα για τον περιορισμό της. Τώρα πρέπει αυτή η προσέγγιση να υιοθετηθεί και να επιβληθεί σε παγκόσμιο επίπεδο».

Στην Ελλάδα η Νέα Αριστερά έχει υποβάλει σχετική πρόταση νόμου, χωρίς να έχει εξασφαλίσει στήριξη άλλων κομμάτων. Είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν η πρόταση θα τύχει, έστω, κοινοβουλευτικής συζήτησης.

Σημειώσεις:

1. Global Energy Review 2025

2. www.oceancare.org/wp-content/uploads/2025/03/UNOC3-NGO-Coalition-Letter-to-Governments.pdf