Κλεονίκη Αλεξοπούλου & Δέσποινα Σπανούδη: Πορεία προς τη Γάζα – Η ενότητα στη δράση και η ολιγωρία της Αριστεράς

Τις τελευταίες μέρες, η Ομάδα της Εποχής για το Διάλογο στην Αριστερά ετοιμάζει ένα «πολυφωνικό» αφιέρωμα στην παλαιστινιακή υπόθεση. Ακτιβιστές, καλλιτέχνες και διανοούμενες συζητούν την προοπτική της αντίστασης –παλαιστινιακής και διεθνούς– μπροστά στην εν εξελίξει γενοκτονία και τις δυτικές συναινέσεις που στηρίζουν την πολιτική του Ισραήλ:

Ποιες μορφές αντίστασης και αλληλεγγύης μπορούν να είναι αποτελεσματικές εδώ που βρισκόμαστε σήμερα;

Ποια είναι η κατάσταση της παλαιστινιακής Αριστεράς;

Τι συμβαίνει με τους Παλαιστίνιους κρατούμενους;

Ποια στάση κρατά την τελευταία διετία ο αραβικός κόσμος;

Υπάρχει αλληλεγγύη από αραβικά κινήματα που να εκδηλώνεται σε μη θρησκευτική βάση;

Ενώ στο δυτικό κόσμο τα ζητήματα φύλου εργαλειοποιούνται συχνά σε βάρος της παλαιστινιακής υπόθεσης, υπάρχει χώρος για έμφυλες διεκδικήσεις μέσα στον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα; Ποιες είναι οι αντίρροπες τάσεις στην εγκληματική πολιτική του Νετανιάχου μέσα στο Ισραήλ; Υπάρχει σήμερα εβραϊκή αντίθεση στο σιωνισμό; Αν η τέχνη είναι μια μορφή αντίστασης στη γενοκτονία, πώς υποδέχεται ο δυτικός κόσμος τους Παλαιστίνιους καλλιτέχνες και τα φιλοπαλαιστινιακά έργα; Το αφιέρωμα ξεκινά σήμερα με το άρθρο της Κλεονίκης Αλεξοπούλου και της Δέσποινας Σπανούδη.

Αν κάτι χαρακτηρίζει το κίνημα March to Gaza, τόσο στο παγκόσμιο δίκτυο όσο και στο ελληνικό τμήμα, αυτό είναι η συνεργασία ανθρώπων και δυνάμεων με εντελώς διαφορετικές καταβολές για τη δημιουργία ενός κινήματος έμπρακτης αλληλεγγύης.

Και αν αυτό για την καθ’ ημάς Αριστερά μοιάζει ακατόρθωτο, οφείλεται στο γεγονός ότι ούτε μπροστά σε μια γενοκτονία δεν μπόρεσε να υπερβεί τις δομικές της πλέον παθογένειες που δεν απειλούν τόσο την ίδια την Αριστερά όσο την ελληνική κοινωνία. Και αυτό γιατί σε μια παρατεταμένη περίοδο γενικευμένης αστάθειας, κρίσης και πολεμικών συρράξεων, κοινωνίες χωρίς αριστερό πολιτικό αντίβαρο δεν μπορούν να αμυνθούν. 

Είναι πραγματικά εντυπωσιακό πως όλο το κοινοβουλευτικό φάσμα αριστερά της ΝΔ ελάχιστα ασχολήθηκε με το θέμα της μαζικής σφαγής αμάχων που από την 8η Οκτώβρη εξαπέλυσε το Ισραήλ στη Γάζα. Και ενώ θα περίμενε κανείς από την πρώτη μέρα να ζητούν από την κυβέρνηση να διακόψει τις πολύπλευρες σχέσεις με το Ισραήλ και να πάρει πρωτοβουλία για κατάπαυση του πυρός, οι κοινοβουλευτικές πρωτοβουλίες υπήρξαν εξαιρετικά χλιαρές.

Χρειάστηκε να ισοπεδωθεί ολόκληρη η Γάζα και να καταδικαστεί σε λιμοκτονία όλος ο πληθυσμός, για να υπογράψουν τέσσερα κοινοβουλευτικά κόμματα κοινή δήλωση η οποία ζητούσε γενικόλογα τη διακοπή μόνο της στρατιωτικής συνεργασίας με το Ισραήλ. Το ΠΑΣΟΚ του οποίου ο ιδρυτής υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής της παλαιστινιακής αντίστασης αρνήθηκε να συνυπογράψει, ενώ στους ανεξάρτητους βουλευτές (π.χ. του ΚΙΔΗ) δεν προτάθηκε να συνυπογράψουν. 

Στο επίπεδο των κινητοποιήσεων η αντίδραση της Αριστεράς εντός και εκτός κοινοβουλίου και ήταν υποτονική και δεν ήταν ενωτική. Χωριστές πρωτοβουλίες και χωριστές συγκεντρώσεις, χωρίς ιδιαίτερη κινητοποίηση, που δεν κατόρθωσαν να συσπειρώσουν κόσμο και να καταγράψουν μια δυναμική παρουσία αλληλεγγύης, ενώ το Ισραήλ οργάνωνε την «τελική λύση» στο πλαίσιο της εθνοκάθαρσης των Παλαιστινίων. Ακόμη και σχετικά με την πορεία της 31ης Μαΐου, όπου κόμματα και οργανώσεις της Αριστεράς κάλεσαν σε συγκέντρωση που είχε εξαγγείλει το ΠΑΜΕ, ένα άλλο μέρος της δεν συμμετείχε και κάλεσε στις 4 Ιούνη. 

Είναι φανερό ότι η οργανωμένη Αριστερά εξακολουθεί να μην έχει ως προτεραιότητα την πίεση ενάντια στο Ολοκαύτωμα των Παλαιστινίων, αλλά την όποια επιβεβαίωση της προτεραιότητάς της σε ολοένα και πιο συρρικνούμενα ακροατήρια. 

Ακόμη χειρότερα: αποτυχαίνει να διαπιστώσει την κρισιμότητα του Παλαιστινιακού για τους λαούς του κόσμου. Ένας μαρτυρικός λαός που αγωνίζεται χωρίς συμμάχους εκτός από την πάμφτωχη Υεμένη, είναι ένα στοίχημα αλληλεγγύης των λαών και των κινημάτων αλληλεγγύης που το έχουν πάρει επάνω τους. Όλοι εμείς που έχουμε καταλάβει ότι αν σβήσει η παλαιστινιακή αντίσταση, αν νικήσει η συμμαχία του κακού, τότε το μήνυμα για όλους θα είναι τελεσίδικο: Όποιος αντιστέκεται, ισοπεδώνεται. 

Δεν υπάρχει κανένα όριο, καμία διεθνής συνθήκη, κανένας διακρατικός θεσμός, κανένα διεθνές δίκαιο που να φρενάρει την επιθετικότητα των ισχυρών. Δεν υπάρχει κανένα πρόσχημα που να μην παραμερίζεται, καμία φρικαλεότητα που να βρίσκει αντίσταση, καμία προστασία που να μην καταργείται, κανένας φόβος που να μην γίνεται πραγματικότητα. 

Και αν η Αριστερά δεν κατορθώνει ούτε να διαπιστώσει, ούτε να δράσει ενωτικά, ούτε να εκφράσει και να εμπνεύσει μια ισχυρή κοινωνική αντίσταση σε μια τόσο ζοφερή προοπτική, τότε γεννιέται το ερώτημα: Είναι πράγματι Αριστερά; 

Ταυτόχρονα, ο κόσμος που τελικά έδωσε ορμή στο εγχείρημα March to Gaza κυρίως από την Αριστερά προέρχεται. Η εντυπωσιακή δυναμική που απέκτησε μέσα σε λίγες ημέρες ή εβδομάδες δεν ήταν αποτέλεσμα συνειδητής απόφασης των κεντρικών οργάνων των οργανώσεων της Αριστεράς, αλλά της πρωτοβουλιακότητας ορισμένων ατόμων και φιλικών κύκλων που μοιράζονταν σε μεγάλο βαθμό κοινές αξίες. 

Η online πλατφόρμα, όπου η ελληνική αποστολή άρχισε να στήνεται στις αρχές Μάη, έμοιαζε με ξεκούρδιστο ρολόι. Παρολ’ αυτά έδειχνε τη σωστή ώρα. Και χρειάστηκε ένας δεύτερος και τρίτος κύκλος ανθρώπων να δώσουν σε αυτή την ανοίκεια ψηφιακή έκταση μορφή και συγκεκριμένα χαρακτηριστικά. Δημιουργήθηκαν σε χρόνο dt ομάδες εργασίας. Άνθρωποι χωρίς όνομα, βιογραφικό και ιδιότητα συναντήθηκαν εκεί και αντάλλαξαν πληροφορίες, ιδέες και συναισθήματα.

Αυτό σημαίνει ότι το δυναμικό υπάρχει, αλλά για να αξιοποιηθεί χρειάζεται ανοιχτότητα, ετοιμότητα και μια πιο ουσιαστική αλληλεπίδραση με το «έξω», με τους κάθε λογής ανένταχτους και πολιτικά άστεγους της εποχής μας. 

Στην περίπτωση των Παλαιστινίων, στην τελική φάση μιας γενοκτονίας, οι δυνάμεις είναι πλέον πολύ περιορισμένες. Οι πολιτικές επιλογές και τα ρεπερτόρια δράσης που ήταν διαθέσιμα στο ιστορικό παρελθόν, από ειρηνικές διαπραγματεύσεις μέχρι ένοπλη δράση, στερεύουν. Ο πληθυσμός στη Γάζα έχει εξοντωθεί σε τέτοιο βαθμό που δεν είναι σε θέση να πλαισιώσει πρωτοπορίες και να χαράξει στρατηγική, χωρίς ευρεία και έμπρακτη στήριξη. 

Κι η Αριστερά δεν γινόταν να λείπει από αυτό το διεθνιστικό ραντεβού, τη στιγμή μάλιστα που στον πλανήτη κυριαρχεί η Ακροδεξιά και τα διάφορα μορφώματά της με ρατσιστικές, αποικιακές ή εθνικιστικές ρίζες.

Η Ομάδα της Εποχής για το Διάλογο στην Αριστερά είναι οι: Κλεονίκη Αλεξοπούλου, Χάρης Γολέμης, Κυριακή Κλοκίτη, Τάσος Κορωνάκης, Χριστίνα Κυδώνα, Δημοσθένης Παπαδάτος-Αναγνωστόπουλος, Βασίλης Παπαστεργίου, Δέσποινα Σπανούδη