
Της Έρσης Χατζηαργυρού
Το Τμήμα Πολιτισμού του ΣΥΡΙΖΑ Θεσσαλονίκης είχε την ευαισθησία να αναδείξει σε μια τόσο ζοφερή περίοδο τον πολιτισμό, ως την άλλη συνιστώσα της πολιτικής. Η διημερίδα που οργανώθηκε στις 6-7 Ιουνίου στο πολιτιστικό κέντρο «Αλέξανδρος,» με τον τίτλο «Τέχνη, πολιτισμός και κυβέρνηση της Αριστεράς», συγκέντρωσε εκπροσώπους απ’ όλους τους χώρους του πολιτισμού και τους περισσότερους φορείς του καθώς και πολυάριθμο ευαισθητοποιημένο κοινό.
Η πρώτη μέρα επικεντρώθηκε σε θεσμικά ζητήματα και προβλήματα πολιτιστικών οργανισμών. Η θεματολογία της δεύτερης μέρας αφορούσε εργασιακά ζητήματα καλλιτεχνών καθώς και την καλλιτεχνική παιδεία.
Από την όλη διημερίδα προέκυψε ως κοινός τόπος η ανάγκη δημιουργίας ενός αντινεοφιλελεύθερου μετώπου στο πεδίο του πολιτισμού, που να μπορεί να εναντιωθεί στο λάιφ-στάιλ και την υποκουλτούρα, που διαχέονται από τα ΜΜΕ, αναβαθμίζοντας την καλλιτεχνική παιδεία, και την εν γένει παιδεία ήδη από το νηπιαγωγείο, καθώς κοινή ήταν η διαπίστωση ότι η Παιδεία ευθύνεται για πολλά δεινά, ιδίως για τη μη ευαισθητοποίηση των πολιτών σε ότι αφορά καλλιτεχνικά και πολιτιστικά ζητήματα όπως και για το χαμηλό επίπεδο των νέων που ακολουθούν καλλιτεχνικές σπουδές.
Θίχτηκε επίσης ένα σημαντικό θέμα, ο ερασιτεχνισμός και ο επαγγελματισμός των καλλιτεχνών, οι θέσεις του ΣΥΡΙΖΑ πάνω σ’ αυτό και η ανάγκη υιοθέτησης μιας ξεκάθαρης θέσης, η οποία να συνάδει με το αίτημα διαβάθμισης των πτυχίων των μουσικών και θεατρικών σπουδών. Επίσης ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να διασαφηνίσει τη θέση του απέναντι στις παρεμβάσεις της ιδιωτικής πρωτοβουλίας σε θέματα πολιτισμού, η οποία επενδύει στο άμεσο κέρδος, με αποτέλεσμα η καλλιτεχνική αξία των έργων τέχνης να είναι συνάρτηση της εμπορικής τους αξίας.
Πέρα από τα ιδεολογικά ζητήματα θίχτηκαν και τα τρέχοντα πρακτικά προβλήματα, ιδίως της χρηματοδότησης η οποία ταλανίζει όλους τους κρατικούς φορείς (θέατρο, κινηματογράφος, εικαστικά, χορός, μουσική, βιβλίο). Συζητήθηκε η ανάγκη να βελτιωθεί το θεσμικό πλαίσιο των σχετικών κρατικών οργανισμών ώστε να λειτουργούν δημοκρατικά και με διαφάνεια.
Έγινε ιδιαίτερη αναφορά στα χρονίζοντα και δυσβάστακτα προβλήματα της Σχολής Καλών Τεχνών Θεσσαλονίκης καθώς και στα ιδιαίτερα προβλήματα του Κρατικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης Βορείου Ελλάδος και του Μακεδονικού Μουσείου που αποτελούν τον εικαστικό πνεύμονα της βόρειας Ελλάδας.
Οι πρώτοι τομείς όπου έδρασε καταλυτικά ο νεοφιλελευθερισμός ήταν η γλώσσα και ο πολιτισμός, επιδιώκοντας την εξάρθρωση και των δύο. Απέναντι στην επέλαση της νεοφιλελεύθερης κουλτούρας σε παγκόσμια κλίμακα, η Αριστερά δεν μπόρεσε να αντιταχθεί αποτελεσματικά και παραγωγικά: ακολούθησε, ενσωματώθηκε ή κατέφυγε σε μία παρωχημένη και μη πειστική γλώσσα. Η εναλλακτική πρότασή της δεν θα προκύψει από ατομικά άρθρα, όσο εμπνευσμένα κι αν είναι, ούτε από παρέες, των οποίων οι προτάσεις ταλαντεύονται μεταξύ λαϊκισμού και νεοφιλελευθερισμού, όσο κι αν ισχυρίζεται ο Σαββόπουλος ότι φτιάχνουν «ιστορία οι παρέες».
Μια αντιπαραθετική προς το νεοφιλελευθερισμό πρόταση θα προκύψει, πρώτον, με τη δημιουργία κοινού λεξιλογίου, ώστε να μπορούμε να συνεννοηθούμε πού συμφωνούμε και πού διαφωνούμε. Με την επιλογή, κατόπιν, εφικτών βραχυπρόθεσμων στόχων, που θα προδιαγράψουν τη στρατηγική του πολιτιστικού οράματος, όχημα απαραίτητο για την άρθρωση αριστερής πολιτιστικής πολιτικής πρότασης.
Καλό θα ήταν αυτή η συνάντηση της Θεσσαλονίκης να βρει μιμητές σε όλη την Ελλάδα. Γιατί ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ έχει αναδειχτεί η πολιτική πρωτοπορία της Ευρώπης, είναι κρίμα να μένει πίσω στο επίπεδο του πολιτισμού.
* H Έρση Χατζηαργυρού
(ersi.hatziargyrou@gmail.com ) είναι Γλύπτρια, Συντονίστρια
της Ομάδας Εικαστικών ΣΥΡΙΖΑ





