Η πρώτη, εκτός χώρας, περιοδεία του υπΕξ των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο είναι στις υπόλοιπες μικρές χώρες της Κ.Α.
«Η ανθρωπότητα διατρέχει κίνδυνο
εξαιτίας του νεοφασισμού σας.»
Μιγκέλ Ντίας Κανέλ,
πρόεδρος της Κούβας
(από δήλωση – απάντηση στον Τραμπ,
2/2025)
Το κράμα του νεοφιλελεύθερου – παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού που βρίσκεται σε πολύχρονη κρίση και της πολιτικής του Τραμπ που την οξύνουν, τόσο στο οικονομικό πεδίο όσο και στο ιδεολογικό, δημιουργούν εύφλεκτο υλικό. Ο χρόνος ανάφλεξής του δεν μπορεί να προβλεφθεί, αφού αυτή προϋποθέτει σύνθετες και αντίρροπες διεθνείς διαδικασίες αντίστασης. Για τις οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο, οι εκτιμήσεις διαγράφονται λιγότερο ή περισσότερο δυσοίωνες για όλες σχεδόν τις χώρες (και τις ΗΠΑ), ιδιαίτερα για τις εργαζόμενες τάξεις τους. Ταυτόχρονα, ο εκφασισμός των κοινωνιών και η περιστολή δικαιωμάτων επεκτείνεται με θλιβερά ήδη αποτελέσματα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ και η κυβέρνησή του που διεκδικούν την ηγεμονία των ΗΠΑ στον πλανήτη («Πρώτα η Αμερική», «Να κάνουμε ξανά την Αμερική μεγάλη») οξύνουν τον προϋπάρχοντα τεχνολογικό – εμπορικό πόλεμο με την αντίπαλο Κίνα και θέτουν ως αφετηρία τη μείωση του μεγάλο δημόσιου χρέους, τη μετατροπή των ελλειμματικών ισοζυγίων εμπορικών συναλλαγών των ΗΠΑ σε πλεονασματικά και την ανάσχεση της «εισβολής» της Κίνας, ειδικότερα στη Λατινική Αμερική – Καραϊβική (Λ.Α. – Κ). Ταυτόχρονα, θέτουν ως προτεραιότητα την άτυπη μετανάστευση, διευρυμένη με τα παιδιά που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν στις ΗΠΑ, όπου υψηλό ποσοστό προέρχεται από χώρες της Λ. Α. – Κ. Έμπρακτη η ρατσιστική τους ιδεολογία.
Άραγε οι ταπεινωτικές και χωρίς ίχνος σεβασμού στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια πρώτες ολιγάριθμες επιστροφές μεταναστών-τριών σε Βραζιλία και Κολομβία (ταξίδεψαν με χειροπέδες και στα πόδια και με το κεφάλι σκυμμένο στα γόνατα), ήταν μια προειδοποιητική απάνθρωπη παράσταση για να προκαλέσει σοκ και δέος ώστε να υποκύψουν αδιαμαρτύρητα στις επόμενες επιθέσεις;
Η συνήθως ένοχη για «υπόθαλψη της τρομοκρατίας» Κούβα επαναφέρεται στη μαύρη λίστα (συνεχίζεται το απάνθρωπο εμπάργκο) από όπου την είχε βγάλει ο Μπάιντεν λίγο πριν παραιτηθεί. Τώρα καταγγέλλεται, εκτός των άλλων, ότι είναι συνυπεύθυνη για τις μεγάλες ροές άτυπων μεταναστών-τριών στιςΗΠΑ.
Σχεδόν ταυτόχρονα, με επιχείρημα ότι η Κίνα έχει προνομιούχα θέση στη διοίκηση της Διώρυγας του Παναμά, ο Τραμπ απαιτεί τον έλεγχό της και διακοπή/μη ανανέωση της όποιας συμφωνίας με την Κίνα. Σε ασφυκτικές συνθήκες, οι απαιτήσεις έγιναν αποδεκτές σχεδόν αμαχητί. Όμως, τα συνδικάτα καταγγέλλουν τον πρόεδρο για «προδοσία της πατρίδας» (αναλυτικά για τον Παναμά και τη Διώρυγα (epohi.gr, 16.3.2024, 12.11.23)
Χωρίς ανάσα, ξετυλίγεται το νήμα
Ο Τραμπ καταργεί τις συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου που είχαν συναφθεί το 1994 με Καναδά, Μεξικό και Δομινικανή Δημοκρατία (νησί Καραϊβικής) και επιβάλλει στον Καναδά και το Μεξικό δασμούς 25% στις εξαγωγές τους στις ΗΠΑ και στην Κίνα 10%. Μετά τις πρώτες αντιδράσεις (δασμοί 25% στα εισαγόμενα προϊόντα από ΗΠΑ), συμφωνήθηκε η παράταση ενός μηνός για την επιβολή των δασμών, ενώ το Μεξικό θα δασμολογήσει επιλεκτικά.
Σχετικά με την άτυπη μετανάστευση, το Μεξικό είχε συμφωνία με τις ΗΠΑ για επαναπατρισμό και είχαν ήδη επαναπατριστεί αρκετές χιλιάδες. Ο Τραμπ απαιτεί από το Μεξικό αυστηροποίηση στη φύλαξη των συνόρων. Ο επαναπατρισμός, όμως, που θα είναι πάρα πολλές χιλιάδες άτομα, και η απώλεια των εμβασμάτων με τα οποία ζούσαν πολλές οικογένειες, δημιουργούν μεγάλα και δισεπίλυτα προβλήματα.
Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά έρχεται (μέχρι σήμερα τουλάχιστον, 13/2) και αύξηση των δασμών σε 25% στον χάλυβα και το αλουμίνιο χωρίς εξαιρέσεις ή απαλλαγές. Να επισημανθεί ότι η Βραζιλία και το Μεξικό είχαν αδασμολόγητο τμήμα των εξαγωγών τους στις ΗΠΑ.
Ο υπΕξ των ΗΠΑ στην Κεντρική Αμερική
Μετά τον Παναμά, η πρώτη, εκτός χώρας, περιοδεία του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο (γιου Κουβανού μετανάστη, θερμού υποστηρικτής του σκληρού εμπάργκο σε Κούβα και Βενεζουέλα) είναι στις υπόλοιπες μικρές χώρες της Κ.Α. που είναι εξαρτημένες οικονομικά από τις ΗΠΑ, αποτελούν τον πρώτο τους εμπορικό εταίρο και κυρίως είναι βασικό πέρασμα για την άτυπη μετανάστευση στις ΗΠΑ, αλλά και το ναρκεμπόριο. Έτσι, στο επίκεντρο της περιοδείας ήταν η μετανάστευση και η «εισβολή» της Κίνας με χαρακτηριστικό την επιθετική και καταγγελτική ρητορική: «Αυτά τα τρία καθεστώτα (…) στη Νικαράγουα, τη Βενεζουέλα και την Κούβα είναι εχθροί της ανθρωπότητας και δημιούργησαν μεταναστευτική κρίση. Αν δεν υπήρχαν αυτά τα τρία καθεστώτα, δεν θα είχαμε μεταναστευτική κρίση στο ημισφαίριο».
Στη Δομινικανή Δημοκρατία ασκούνται ήδη αντιμεταναστευτικές πολιτικές από τονπρόεδρο που δεσμεύτηκε να απελάσει τους Αϊτινούς «χωρίς χαρτιά» και να κατασκευάσει ένα τείχος στα σύνορα με την Αϊτή. Στο Ελ Σαλβαδόρ τον περίμενε ο πρόεδρος, Ν. Μπουκέλε, θαυμαστής του Τραμπ,και του προσέφερε έναντι χαμηλής αμοιβής, πολλές θέσεις στις ναζιστικού τύπου φυλακές για μετανάστες ή επικίνδυνους εγκληματίες των ΗΠΑ. Στη Γουατεμάλα, ο νέος δημοκρατικός πρόεδρος αποδέχτηκε τον επαναπατρισμό των άτυπων μεταναστών της χώρας του, αλλά και άλλων χωρών.
Τελικά, η περιοδεία κρίθηκε από την Ουάσινγκτον ότι πέτυχε τον στόχο της.
Πάγωμα χρηματοδότησης αναπτυξιακών προγραμμάτων (USAID)
Ο Διεθνής Οργανισμός Συνεργασίας για την Ανάπτυξη των αναπτυσσόμενων χωρών των ΗΠΑ (70%) διανέμει κάθε χρόνο εκατοντάδες εκατ. δολάρια σε αυτές τις χώρες ως ανθρωπιστική βοήθεια που εξακολουθεί να τους είναι σημαντική έως αναγκαία. Η πρόσφατη απόφαση για πάγωμα τριών μηνών με άγνωστη συνέχεια θα επιφέρει σοβαρό πλήγμα στην Κολομβία που ελάμβανε το μεγαλύτερο ποσοστό στη Λατινική Αμερική. Με τα χρήματα αυτά χρηματοδοτούσε ενδεικτικά τον Εθνικό Οργανισμό Διαχείρισης της γης, την Ειδική Δικαιοσύνη για την Ειρήνη και πολλές άλλες δραστηριότητες, όπως πολιτισμός, κοινωνική ένταξη πρώην ανταρτών, ανθρώπινα δικαιώματα κ.ά. Ήδη, έχουν δημιουργηθεί προβλήματα
Εξελίξεις στη Βενεζουέλα
Τραμπ και Νικολάς Μαδούρο συμφώνησαν στη μεταναστευτική πολιτική ως προς τη Βενεζουέλα, την οποία ο Μαδούρο ονομάζει «Πρόγραμμα Επιστροφή στην Πατρίδα». Ήδη έχουν επαναπατριστεί 192 άτομα και αναμένεται συνέχιση. Ο Μαδούρο ανακοίνωσε ότι «η συμφωνία είναι αποτέλεσμα της συζήτησης με τον ειδικό απεσταλμένο του Τραμπ, Ρ. Γκρενελ», πριν δεκαπέντε ημέρες στο Καράκας, η οποία «διεξάχθηκε σε κλίμα αμοιβαίου σεβασμού και αποφάσισαν ο διάλογος να συνεχιστεί από το σημείο μηδέν».
