Ο Πειραιάς είναι ένα απ’ τα μέρη που γίνεται αισθητό καθημερινά το δράμα των προσφύγων. Είναι ένα σημείο μετάβασης για τους ανθρώπους, που έχοντας ξεφύγει από την τραγωδία του πολέμου, έρχονται αντιμέτωποι με την εκμετάλλευση των δουλεμπόρων, την αναλγησία των θεσμών των γειτονικών κρατών, το θάνατο των αγαπημένων τους. Όσο ο πόλεμος συνεχίζεται, τόσο τα καραβάνια των προσφύγων θα έρχονται αναζητώντας μια καλύτερη μοίρα.
Στο μεγάλο ταξίδι για την Ευρώπη οι πρόσφυγες από τη Συρία και τις γειτονικές χώρες φτάνουν στο λιμάνι του Πειραιά, για να ταξιδέψουν στη στεριά πλέον. Εκεί υπάρχει για αυτούς ένας χώρος που θα τους υποδεχτεί, θα τους αγκαλιάσει, θα τους προσφέρει τα απαραίτητα για να συνεχίσουν το δρόμο προς τη Δύση. Στην πύλη Ε1 που φτάνουν τα καράβια από τη Μυτιλήνη, έχει στηθεί ένας χώρος όπου οι πρόσφυγες μπορούν να βρουν καθαρά ρούχα, παπούτσια, τρόφιμα, φάρμακα, παιχνίδια για τα παιδιά, αλλά και να κάνουν μπάνιο και να εξεταστούν από γιατρούς. Η συλλογικότητα που έφτιαξε και δίνει καθημερινά ζωή σε αυτό το χώρο είναι η Παμπειραϊκή Πρωτοβουλία Υποστήριξης Προσφύγων. Συγκροτήθηκε στο τέλος του Σεπτεμβρίου από πολλούς ενεργούς πολίτες του ευρύτερου Πειραιά, δομές αλληλεγγύης και κοινωνικούς φορείς, όπως είναι το Κοινωνικό Ιατρείο και Φαρμακείο Πειραιά, το Αλληλέγγυο Ιατρείο Πειραιά, τα Κοινωνικά Ιατρεία και Φαρμακεία Αθήνας και Νέας Σμύρνης, το Μητροπολιτικό Κοινωνικό Ιατρείο Ελληνικού, το Ανοιχτό Σχολείο Μεταναστών Πειραιά, την Αλληλεγγύη Πειραιά, το Λιμάνι της Αγωνίας, την Ανοιχτή Συνέλευση Περάματος, τη Μεσοποταμία Μοσχάτου, την Αλληλεγγύη για όλους. Η πρωτοβουλία έχει στόχο να εκφράσει έμπρακτα την αλληλεγγύη του πειραϊκού λαού προς τους πρόσφυγες και τους μετανάστες που διέρχονται από το λιμάνι του Πειραιά. Σε χώρους που παραχώρησε ο ΟΛΠ μέσα στο Σταθμό Επιβατών της Πύλης Ε1, έχουν εγκαταστήσει βάση υποδοχής προσφύγων, στην οποία παρέχουν ταξιδιωτικές πληροφορίες, πρώτες βοήθειες, φάρμακα, ξηρά τροφή, είδη ατομικής υγιεινής, ρούχα, παπούτσια, πρίζες για φόρτιση κινητών και κοινόχρηστες ντουζιέρες.
Στην Ακτή Βασιλειάδη δένουν τα δύο πλοία, τα οποία εκτελούν αποκλειστικά μεταφορά προσφύγων από τη Λέσβο. Μόλις ληφθεί το σήμα από τα πλοία αυτά ότι απέπλευσαν, κινητοποιείται το δίκτυο εθελοντών της πρωτοβουλίας. Η ενημέρωση γίνεται μέσω mail, sms και facebook. Ο αριθμός των προσφύγων που φτάνουν σχεδόν καθημερινά είναι πολύ μεγάλος. Μπορεί να φτάσουν μέχρι και τις τέσσερις χιλιάδες, δηλαδή ολόκληρα χωριά. Επιπλέον, πρόσφυγες φτάνουν με πλοία που δεν ναυλώνονται αποκλειστικά με σκοπό τη μεταφορά τους σε διάφορες πύλες του λιμανιού, τις οποίες προσπαθούν επίσης να καλύψουν οι εθελοντές.
Εντυπωσιακή αλληλεγγύη
Η ανταπόκριση και αλληλεγγύη όλων των πολιτών είναι εντυπωσιακή. Πολίτες, μαθητές σχολείων, εργαζόμενοι σε υπηρεσίες και εταιρίες, μέλη συλλόγων και κινήσεων πολιτών συγκεντρώνουν συνεχώς και προσφέρουν στην πρωτοβουλία ρούχα, τρόφιμα και είδη ατομικής υγιεινής για τους πρόσφυγες. Υπάρχουν πρωτοβουλίες κατοίκων, όπως η πρωτοβουλία κατοίκων Νέας Μάκρης «Να στηρίξουμε τους Πρόσφυγες», η οποία δραστηριοποιείται κάθε εβδομάδα. Πριν λίγες μέρες, η ομάδα «Πλέκουμε αλληλεγγύη», έπλεξε και προσέφερε πλεκτά σκουφάκια. Καθημερινά οι εθελοντές στην αποθήκη του χώρου υποδοχής της Ε1 ετοιμάζουν πακέτα με τρόφιμα, τα οποία θα πάρουν μαζί τους οι πρόσφυγες στη συνέχεια του ταξιδιού τους, και ταξινομούν ρούχα σε κατηγορίες και μεγέθη. Το ίδιο πράττουν και οι εθελοντές φαρμακοποιοί που δέχονται και τακτοποιούν φάρμακα στον ειδικά διαμορφωμένο χώρο. Η έκκληση για μπουφάν, αδιάβροχα, παπούτσια, σακίδια και άνετα ρούχα που θα χρειαστούν είναι συνεχής, το ίδιο και η έκκληση για εθελοντές. Υπάρχει μια φόρμα την οποία μπορούν να συμπληρώνουν στο διαδίκτυο όσοι θέλουν να προσφέρουν.
Σήμερα έχουν μειωθεί οι μεταναστευτικές ροές αν και, όπως λένε και οι ίδιοι οι εθελοντές, δεν είναι ξεκάθαρο αν φταίει η αλλαγή του καιρού, η κατάσταση στην Ειδομένη ή κάτι άλλο. Πλέον η ενημέρωση για τα πλοία που φτάνουν γίνεται μέσω άλλων αλληλέγγυων δομών από τη Λέσβο. Η συλλογικότητα λειτουργεί με ομάδες εργασίας για την επικοινωνία, τη δημιουργία ενός φυλλαδίου με πληροφορίες, το οποίο θα μεταφραστεί σε διάφορες γλώσσες με τη βοήθεια και των μαθητών του Ανοιχτού Σχολείου Μεταναστών Πειραιά, το συντονισμό των εργασιών. Η συλλογικότητα απέκτησε πρόσφατα και άδεια κυλικείου, ώστε να μπορεί να προσφέρει και κάποια στιγμιαία ζεστά ροφήματα.
Διάδοση του μηνύματος
Εκτός από την έμπρακτη αλληλεγγύη στους πρόσφυγες, η Παμπειραϊκή Πρωτοβουλία Υποστήριξης Προσφύγων θέλει να ενημερώσει και να διαδώσει το μήνυμα και στους συμπολίτες μας. Επιπλέον, καθοριστικής σημασίας για τη δικτύωση και την επικοινωνία με τον κόσμο αποτελεί και η ομάδα της στο facebook, η οποία αριθμεί ήδη πάνω από 1.000 μέλη. Όσον αφορά στο μέλλον της Πρωτοβουλίας, υπάρχουν σκέψεις και συζητήσεις για αντιπολεμικές δράσεις. Ωστόσο, οι καθημερινές υλικές ανάγκες είναι πολλές και ο χρόνος για εμβάθυνση και συζήτηση των δράσεων είναι πολύ λίγος. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει η θέληση αυτή η πρωτοβουλία να αποτελέσει και έναν πόλο περαιτέρω προβληματισμού στο θέμα των πολέμων, της βίας, της μισαλλοδοξίας, του ρατσισμού, των κλειστών συνόρων.
Ο Πειραιάς είναι ένα απ’ τα μέρη που γίνεται αισθητό καθημερινά το δράμα των προσφύγων. Είναι ένα σημείο μετάβασης για τους ανθρώπους, που έχοντας ξεφύγει από την τραγωδία του πολέμου, έρχονται αντιμέτωποι με την εκμετάλλευση των δουλεμπόρων, την αναλγησία των θεσμών των γειτονικών κρατών, το θάνατο των αγαπημένων τους. Όσο ο πόλεμος συνεχίζεται, τόσο τα καραβάνια των προσφύγων θα έρχονται αναζητώντας μια καλύτερη μοίρα. Και δυστυχώς, όσο μπαίνουμε στην καρδιά του χειμώνα, τόσο η Μεσόγειος θα γίνεται ένας υγρός τάφος για πάρα πολλούς πρόσφυγες. Έτσι, η αλληλεγγύη και η υποστήριξη αυτών των ανθρώπων μέσα από τέτοιες πρωτοβουλίες γίνεται ολοένα και πιο εμφατική.
Μαρινίκη Κολιαράκη
