Σε λιγότερο από τρεις μήνες θα αναδειχτεί η νέα ηγεσία της Χαριλάου Τρικούπη. Στους επτά ήδη γνωστούς υποψηφίους: Νίκος Ανδρουλάκης, Μιχάλης Κατρίνης, Χάρης Δούκας, Παύλος Γερουλάνος, Νάντια Γιαννακοπούλου, Μιλένα Αποστολάκη, Γιάννης Κανελλάκης, ήρθε να προστεθεί τελικά και η Άννα Διαμαντοπούλου, την περασμένη εβδομάδα.
Την εμφάνιση της τελευταίας στηλίτευσε, εμμέσως πλην σαφώς, ο Μιχάλης Κατρίνης -η μόνη εσωκομματική αντίδραση μέχρι τώρα-, δηλώνοντας ότι «τα κόμματα έχουν αρχές και αξίες. Δεν είναι κέντρα διερχομένων για να φεύγει κάποιος, να πηγαίνει απέναντι και μετά, με την ίδια ευκολία, να επιστρέφει σαν να μη συμβαίνει τίποτα», αναφερόμενος προφανώς στην αφειδή υποστήριξη που παρείχε η Α. Διαμαντοπούλου στον σημερινό πρωθυπουργό όλα τα τελευταία χρόνια.
Κανείς άλλωστε δεν ξεχνά ότι και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ως αντάλλαγμα, την είχε προτείνει ως υποψήφια γ.γ. του ΟΑΣΑ (Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης) με τη δήλωση ότι «η προσωπικότητά της έχει συνδεθεί με τολμηρές επιλογές, μεγάλες συναινέσεις και καινοτόμες προτάσεις» και πως «σηματοδοτεί τη σύγχρονη Ελληνίδα της προόδου και του κόσμου». Όσο για τη σχέση της με το ΠΑΣΟΚ ήταν η Φώφη Γεννηματά που το 2014 είχε δηλώσει ότι «το πανελλήνιο γνωρίζει ότι έχει αποχωρήσει από το ΠΑΣΟΚ από το 2013».
Απαντώντας στις επικρίσεις, η Άννα Διαμαντοπούλου δήλωσε ότι είναι συνεπής σοσιαλδημοκράτισσα, γεγονός για το οποίο κάγχασαν όλοι στο ΠΑΣΟΚ αλλά και όσοι γνωρίζουν τη σταθερή της προσήλωση σε νεοφιλελεύθερες επιλογές και τη στενή της σχέση με τον Σημίτη και τον Μητσοτάκη. Όμως πολλοί αναρωτιούνται για τη σκοπιμότητα της συγκεκριμένης υποψηφιότητας. Την εξήγηση δίνει ιστορικό στέλεχος του κόμματος: «Είναι επιλογή Μητσοτάκη και των συμφερόντων που τον στηρίζουν. Μετά την αποκοπή του Ανδρέα Λοβέρδου και το ισχνό 1,4% που πήρε στις ευρωεκλογές , το “πόδι” του πρωθυπουργού στο ΠΑΣΟΚ δεν είναι ικανή να το αναπληρώσει η Νάντια Γιαννακοπούλου. Ο Μητσοτάκης χρειάζεται εφεδρείες για τους εκλογικούς σχεδιασμούς του και θέλει να ξέρει σε πόσους ακόμη από το ΠΑΣΟΚ –στελέχη και ψηφοφόρους– μπορεί να υπολογίζει». Ίσως γι’ αυτό και η ρητορική των περισσοτέρων υποψηφίων προέδρων συνοψίζεται στη φράση: πάλι του Μιχάλη Κατρίνη, «ΠΑΣΟΚ και Μητσοτάκης δεν πάνε μαζί».
Η δημιουργία μιας μεγάλης παράταξης
Με αφορμή τις παραπάνω αιχμές του, ο βουλευτής Ηλείας και πρώην πρόεδρος της Κ.Ο. του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ, Μιχάλης Κατρίνης, απαντώντας στο ερώτημα της εφημερίδας μας «γιατί διεκδικείτε κι εσείς την προεδρία του κόμματός σας;», δήλωσε ότι: «Είμαι υποψήφιος γιατί δεν συμβιβάζομαι με την εικόνα ενός μικρομεσαίου κόμματος του 13 ή του 15 τοις εκατό που θα έχει ως στόχο είτε τη δεύτερη θέση είτε να αποτελέσει κυβερνητικό υποστύλωμα του κ. Μητσοτάκη σε μια πολιτική που είναι αντίθετη όχι μόνο με τις αρχές μας αλλά και με τις ανάγκες της μεγάλης πλειοψηφίας των πολιτών. Και είμαι υποψήφιος για ένα ακόμα λόγο. Γιατί θέλω να ανοίξει η συζήτηση για τη δημιουργία μιας μεγάλης παράταξης που θα είναι κόμμα εξουσίας, θα κερδίσει την εμπιστοσύνη των πολιτών και θα κυβερνήσει, εφαρμόζοντας μια προοδευτική πολιτική που θα αλλάξει τη χώρα και θα δώσει ελπίδα στους πολίτες».
Οι οκτώ πλέον υποψηφιότητες στο ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ έχουν προκαλέσει ερωτηματικά για την εικόνα σοβαρότητας και αξιοπιστίας του κόμματος. Πρώτος ο Νίκος Ανδρουλάκης τις χαρακτήρισε «πασαρέλα» στην πρόσφατη Κεντρική Επιτροπή, ενδίδοντας όμως στην πίεση για εκλογή νέας ηγεσίας. Είναι πράγματι οι πολλές φιλοδοξίες για την αρχηγία το πολιτικό πρόβλημα του ΠΑΣΟΚ;
Το πραγματικό πολιτικό πρόβλημα
Μάλλον όχι, αν θυμηθεί κανείς τα τερτίπια για την εκλογή Σημίτη ως προέδρου της Κ.Ο. και πρωθυπουργού στο μακρινό 1996 αλλά και για την εκλογή του σημερινού προέδρου το 2021. Στο κόμμα αυτό ο τακτικισμός έχει αναχθεί σε επιστήμη – γνωστός εξέχων πτυχιούχος και ο Νίκος Ανδρουλάκης. Το παιχνίδι φαίνεται πως θα κριθεί ανάμεσα στον σημερινό πρόεδρο και τον δήμαρχο Αθηναίων. Σε αυτή την περίπτωση, ο τακτικιστής Ανδρουλάκης είναι πολύ πιθανό ότι θα ηττηθεί καθώς εκτός από τη δυσαρέσκεια για το κλειστό μοντέλο ηγεσίας, πρέπει να ξεπεράσει τόσο την απώλεια στήριξης πολλών ιστορικών στελεχών όσο και τα σχέδια για την «ευρύτερη κεντροαριστερά» στα οποία δεν λογαριάζεται ως πρωθυπουργίσιμος – όπως και ο ομόλογός του Κασσελάκης. Αουτσάιντερ θεωρούνται οι Κατρίνης και Γερουλάνος που ελπίζουν σε κάτι καλυτερο, προϊόντος του χρόνου μέχρι τις 6 Οκτωβρίου. Οι υπόλοιποι τέσσερις «πλασάρονται και αναζητούν ρόλο και στασίδι εντός και εκτός ΠΑΣΟΚ για την επόμενη μέρα “πουλώντας” είτε την αποχώρησή τους από τη διαδικασία είτε την εκχώρηση των υποστηρικτών τους σε κάποιον από τα φαβορί», όπως επισημαίνει άλλο ιστορικό επίσης στέλεχος.
Όποια όμως και να είναι η εξέλιξη, το πολιτικό πρόβλημα του ΠΑΣΟΚ είναι η αξιοπιστία. Προϋπόθεσή της είναι η αυτοκριτική αποτίμηση για όλες τις ιστορικές φάσεις του κόμματος. Είναι αυτό που δικαίως και αυστηρά ζήτησε από τον πρώην πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ ο Πέτρος Ευθυμίου. Ο οποίος ξέχασε ωστόσο ότι κανείς από τους ηγέτες του ΠΑΣΟΚ δεν έκανε ποτέ αυτοκριτική ούτε λογοδότησε για τις αμέτρητες φορές που αλλοίωσαν τη λαϊκή εντολή. Ξέχασε βεβαίως και τον Γιώργο Γεννηματά που έζησε και πέθανε στο γνωστό τριάρι της Κυψέλης. Έλεγε ο αείμνηστος: «Δεν είμαι αριστερός. Προσπαθώ να γίνω!…».
