Η σιωπή της Δύσης για τα πετροδολάρια της Σαουδικής Αραβίας

Στην “είσοδο” της Σαουδικής Αραβίας στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο, αλλά και την ποδοσφαιρική πλευρά της Αραβικής “Ανοιξης” αναφέρθηκε ο Καρίμ Ζιντάν  πολιτικός επιστήμονας,  ερευνητής δημοσιογράφος και εκδότης του Sports Politika στο FootballON: More Than Goals, το πρώτο ερευνητικό πρόγραμμα του Eteron για την ποδοσφαιρική βιομηχανία στην Ελλάδα και τον κόσμο. “Η επιρροή της Σαουδικής Αραβίας στο ποδόσφαιρο είναι πιθανό να επεκταθεί σημαντικά τα επόμενα χρόνια. Από την άνοδο του πρίγκιπα διαδόχου Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν (MBS), το Βασίλειο κατάφερε να αγοράσει τη Νιούκαστλ Γιουνάιτεντ –ένα βρετανικό πολιτιστικό αγαθό– εξασφαλίζοντας δεκάδες υψηλού προφίλ χορηγικές συμφωνίες.  Στη Σαουδική Αραβία παραχωρήθηκαν επίσης τα δικαιώματα φιλοξενίας του Παγκοσμίου Κυπέλλου του 2034, σε μια πρωτοφανή εξέλιξη για μια χώρα που ήταν αρκετά αντιδραστική και σε καθεστώς απομόνωσης μόλις πριν από μια δεκαετία. Οι συνέπειες αυτής της εξέλιξης αναπτύσσονται ήδη μπροστά στα μάτια μας: Οι επενδύσεις στον αθλητισμό —είτε μέσω συμφωνιών χορηγίας, αγοράς αθλητών ή εξαγοράς συλλόγων— επέτρεψαν στη Σαουδική Αραβία να σιωπήσει τους επικριτές της και να αποκτήσει εξέχουσα θέση στο άθλημα. Πολλά από τα παραπάνω έχουν αποβεί σε βάρος της χρηστής διακυβέρνησης, καθώς οργανισμοί και κυβερνητικά όργανα εξαρτώνται πλέον από τους οικονομικούς πόρους της Σαουδικής Αραβίας και είναι πρόθυμοι να κάνουν εξαιρέσεις για το Βασίλειο, συμπεριλαμβανομένης της αγνόησης των παραβιάσεων στο πεδίο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων”, αναφέρει χαρακτηριστικά ο Καρίμ Ζιντάν.

Στη συνέχεια ο εκδότης του Sports Politica αναφέρθηκε στη σχέση των Παλαιστινίων με το ποδόσφαιρο: “Παρά τις τραγικές εξελίξεις τους τελευταίους 16 μήνες, οι Παλαιστίνιοι στη Γάζα χρησιμοποιούν το ποδόσφαιρο ως μορφή αντίστασης. Τους τελευταίους μήνες έχω αναφερθεί σε αρκετές από αυτές τις πρωτοβουλίες, συμπεριλαμβανομένης της προσπάθειας της Παλαιστινιακής Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας να δημιουργήσει ένα κέντρο προπονήσεων και άθλησης για εκτοπισμένους εφήβους στην περιοχή Khan Younis. Άλλες ομάδες έχουν δημιουργήσει παρόμοιες πρωτοβουλίες. Αυτές οι προσπάθειες «από τα κάτω» αποτελούν μια σημαντική, όσο και συμβολική μορφή αντίστασης. Για τον ρόλο των διεθνών ποδοσφαιρικών οργανισμών, ενώ η FIFA και άλλοι οργανισμοί ισχυρίζονται εδώ και καιρό ότι αποτελούν «φορείς ειρήνης», η διατήρηση της συνεργασίας με αυταρχικά καθεστώτα αποδεικνύει ότι οι ισχυρισμοί τους είναι κούφιοι και υποκριτικοί. Εγώ προσωπικά δεν είχα καμία εμπιστοσύνη στη FIFA ότι μπορούσε να ηγηθεί των προσπαθειών για κατάπαυση του πυρός. Εάν το έκανε, θα όφειλε να ξεκινήσει με την επιβολή κυρώσεων στο Ισραήλ για τα εγκλήματα στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, σύμφωνα με το καταστατικό της FIFA. Ωστόσο, η διαρκής καθυστέρηση για οποιαδήποτε τέτοια απόφαση αποδεικνύει εμφατικά τη δειλία της παγκόσμιας ποδοσφαιρικής ομοσπονδίας”.

Στη συνέντευξη ο Καρίμ Ζιντάν μιλάει και για την ποδοσφαιρική πλευρά της Αραβικής Άνοιξης υπογραμμίζοντας: “Στην πορεία προς την Αραβική Άνοιξη, το ποδόσφαιρο ήταν ένας από τους λίγους τρόπους έκφρασης. Στην Αίγυπτο, για παράδειγμα, μπορέσαμε να οργανωθούμε σε ομάδες οπαδών γνωστές ως ultras και κάναμε ορατή την παρουσία μας κατά τη διάρκεια των αντικαθεστωτικών αγώνων μέσω τραγουδιών, πανό και φωτοβολίδων. Οι Αιγύπτιοι ultras είχαν κεντρικό ρόλο στα κοινωνικά κινήματα κατά τη διάρκεια της Αραβικής Άνοιξης. Έχοντας εμπειρία στη διαχείριση και αντιμετώπιση επιθέσεων από τις αστυνομικές αρχές, ήταν καλύτερα εξοπλισμένοι και προετοιμασμένοι από τους περισσότερους διαδηλωτές για να αντιμετωπίσουν το καθεστώς και ο ρόλος τους αποδείχθηκε καθοριστικός για την επιτυχία της επανάστασης. Ωστόσο, τα πράγματα κατέρρευσαν τα χρόνια που ακολούθησαν την Αραβική Άνοιξη. Αυτό που ξεκίνησε ως μια περίοδος υπόσχεσης και αλλαγής, μας οδήγησε τελικά στα χέρια αδίστακτων στρατιωτικών δικτατοριών. Μέχρι το 2015, οι ultras είχαν διωχθεί μαζικά και η παρουσία τους στους κόλπους της αιγυπτιακής κοινωνίας είχε απαγορευτεί, καθώς είχαν χαρακτηριστεί ως «τρομοκρατική οργάνωση». Ο λόγος πίσω από εκείνη την απόφαση ήταν ότι η αιγυπτιακή κυβέρνηση ήταν τρομοκρατημένη από την επιρροή που είχαν οι ποδοσφαιρικές ομάδες στην πολιτική ζωή. Φοβόντουσαν το ποδόσφαιρο, φοβόντουσαν εμάς”.

Ο Ζιντάν υποστηρίζει ότι το ποδόσφαιρο έχει αλλάξει δραματικά μετά την Αραβική Άνοιξη και αναφέρει μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα: “Στην Αίγυπτο απαγορεύτηκε στους οπαδούς να παρακολουθούν αγώνες στα γήπεδα για σχεδόν μια δεκαετία λόγω του φόβου της κυβέρνησης ότι δεν θα μπορούσε να ελέγξει την νεολαία, με συνέπεια μια ολόκληρη γενιά Αιγύπτιων παικτών να μεγαλώσει παίζοντας μπροστά σε άδεια γήπεδα. Αυτό είχε βαθύ αντίκτυπο στην εθνική ομάδα, η οποία υστέρησε σε ποιότητα, παρά το γεγονός ότι παίκτες όπως ο Μο Σαλάχ αναδείχθηκαν σε εθνικά είδωλα. Άλλες χώρες βρέθηκαν αντιμέτωπες με πιο δυσμενείς συνέπειες, μεταξύ των οποίων η Λιβύη και η Συρία, που «βυθίστηκαν» σε εμφύλιους πολέμους”.  

*Ολόκληρη η συνέντευξη στο https://eteron.org/karim-zintan-stin-araviki-anoixi-to-podosfairo-itan-pedio-gia-tin-amfisvitisi-ton-koinonikon-kai-politikon-synthikon/