Νίκος Μπιλανάκης, «Στον ψυχίατρο», εκδόσεις Ισνάφι, 2025
Δέκα πέντε αφηγήματα περιλαμβάνει το βιβλίο του Νίκου Μπιλανάκη «Στον ψυχίατρο». Δέκα πέντε ανθρώπινες ιστορίες που συμβαίνουν γύρω μας, στον κοινωνικό μας περίγυρο, στη διπλανή μας πόρτα, στην οικογένειά μας, σε μας τους ίδιους.
Ο συγγραφέας μέσα από την πολύχρονη επαγγελματική του ενασχόληση με την ψυχιατρική σκέφτηκε ότι κάποια πράγματα αξίζει να γίνουν κτήμα ενός ευρύτερου ακροατηρίου γιατί, εν τέλει, αφορούν τους πάντες. Γιατί όλοι μας κινούμαστε στα όρια και μπορεί ανά πάσα στιγμή και εφόσον υπάρξουν οι προϋποθέσεις να αναπτύξουμε αποκλίνουσα συμπεριφορά.
Ο Μπιλανάκης προσεγγίζει με απέραντη αγάπη τους αποπροσανατολισμένους ήρωές του –άνδρες και γυναίκες– και με θαυμαστή υπευθυνότητα για αυτό που κάνει, αποφεύγει τη δημαγωγία και τον μελοδραματισμό. Δεν τον ενδιαφέρει να εντυπωσιάσει το αναγνωστικό κοινό αλλά να το βοηθήσει να κατανοήσει τον ανθρώπινο πόνο που προκαλεί η ψυχική νόσος. Και παράλληλα να την απενοχοποιήσει από όλες τις προκαταλήψεις και τις δοξασίες που κουβαλά από τα βάθη των αιώνων. Γιατί η ψυχική νόσος είναι εδώ, δηλώνει διαρκώς την παρουσία της και μόνον εφόσον την κοιτάξουμε κατάματα μπορούμε να την αντιμετωπίσουμε. Κι αυτό ο γιατρός Μπιλανάκης το γνωρίζει πολύ καλά.
Η γραφή του είναι συγκεκριμένη, μεστή και θα έλεγα, δωρική. Δεν «παίζει» με τις λέξεις ο συγγραφέας αλλά τις κάνει κτήμα του και τις χρησιμοποιεί ως υλικό για να χτίσει το οικοδόμημά του. Και δίνει βάση στη σταθερότητα και την αντοχή των υλικών αφήνοντας κατά μέρος τις διακοσμητικές φιοριτούρες. Και νομίζω ότι πολύ καλά κάνει. Είναι κάποιες διηγήσεις που τα καλολογικά στοιχεία τις αποδυναμώνουν, είναι υπερβολικά κι αχρείαστα. Αυτό που χρειάζονται είναι η σαφήνεια του λόγου, που όμως δεν είναι ψυχρή κι απρόσωπη αλλά γίνεται τρυφερή, ευαίσθητη κι ανθρώπινη. Και παρά τη δυσκολία των όσων αφηγείται δίνει χώρο στην ελπίδα και την αισιοδοξία που γλυκαίνουν τη «βιαιότητα» της ψυχικής νόσου.
Νομίζω ότι η συμβολή του βιβλίου του Νίκου Μπιλανάκη είναι πολύ σημαντική στην απομυθοποίηση της ψυχικής νόσου και στο γκρέμισμα των κοινωνικών προκαταλήψεων. Κι αυτό κάνει ακόμη μεγαλύτερη τη χρησιμότητα του βιβλίου.
