Η Καλαμαριά εδώ και πολλά χρόνια αντιμετωπίζει συνεχώς ζητήματα που αφορούν στη συρρίκνωση των δημοσίων χώρων της, σε μια προσπάθεια αυτοί να δοθούν προς εκμετάλλευση σε ιδιώτες. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι η συνεχής αμφισβήτηση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος του στρατοπέδου Κόδρα, η, παρά τον νόμο, κατοχή του πρώην Κυβερνείου (Παλατάκι) από το Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ), η προσπάθεια μεταβίβασης της πλαζ και της μαρίνας της Αρετσούς σε ιδιωτικά κατασκευαστικά/επιχειρηματικά συμφέροντα, καθώς και η αλλαγή χρήσης του πρώην νοσοκομείου Παναγία σε χρήσεις τουριστικής εκμετάλλευσης.
Το παραλιακό μέτωπο της Καλαμαριάς εκτείνεται σε μήκος πάνω από 6 χιλιόμετρα, κανένα μέρος του, όμως, δεν ανήκει στον δήμο Καλαμαριάς. Πολλά τμήματα αυτού του μετώπου έχουν αφεθεί στην τύχη τους και παρουσιάζουν εικόνα εγκατάλειψης. Η μεθοδολογία που ακολουθείται είναι γνωστή: αφήνουμε έναν χώρο να παρακμάσει, συνδυάζουμε αυτό το γεγονός με το ότι η τοπική αυτοδιοίκηση δεν έχει τους πόρους για να τον συντηρήσει και να τον αναβαθμίσει και άρα πρέπει να έρθει ένας ιδιώτης επενδυτής να «μας σώσει»
Αντίστοιχο τέτοιο παράδειγμα είναι η μαρίνα της Αρετσούς, η οποία βρίσκεται στην ανατολική ακτή του κόλπου της Θεσσαλονίκης, σε ένα από τα πλέον εμβληματικά και προνομιακά σημεία του συνολικού παραλιακού μετώπου της περιοχής. Διαθέτει 242 θέσεις ελλιμενισμού για σκάφη μήκους έως 30 μέτρων, ωστόσο η σημασία της υπερβαίνει κατά πολύ τη λειτουργία της ως τουριστικού λιμένα. Ο χερσαίος χώρος της αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ελεύθερους δημόσιους χώρους της Καλαμαριάς και της ευρύτερης μητροπολιτικής περιοχής της Θεσσαλονίκης. Καθημερινά χρησιμοποιείται από πολίτες για περίπατο, άθληση, αναψυχή, κοινωνικές δραστηριότητες και επαφή με το θαλάσσιο μέτωπο, προσφέροντας μια σπάνια δυνατότητα ελεύθερης πρόσβασης στη θάλασσα. Η μαρίνα της Αρετσούς αποτελεί συνεπώς όχι μόνο μια λιμενική εγκατάσταση, αλλά και έναν χώρο με ιδιαίτερη κοινωνική, περιβαλλοντική και πολιτιστική αξία για την Καλαμαριά και το σύνολο της περιοχής.
Η μαρίνα Αρετσούς αποτελεί σήμερα περιουσιακό στοιχείο της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ), θυγατρικής του Υπερταμείου. Τον Δεκέμβριο του 2025, το Υπερταμείο, αγνοώντας επιδεικτικά την αντίθετη γνώμη της διοίκησης του δήμου, της περιφέρειας και των συλλογικοτήτων της Καλαμαριάς, προχώρησε σε προκήρυξη διεθνούς διαγωνισμού για την παραχώρηση και εκμετάλλευση της μαρίνας από ιδιώτη επενδυτή και τον Μάρτιο του 2026 ανακοίνωσε ότι στην πρώτη φάση του διαγωνισμού συμμετείχαν πέντε επιχειρηματικοί/κατασκευαστικοί όμιλοι. Είχε προηγηθεί η εκπόνηση Σχέδιου Στρατηγικής Ανάπτυξης (Master Plan), μέσω του ΤΑΙΠΕΔ, το οποίο εγκρίθηκε με Προεδρικό Διάταγμα (ΠΔ), το 2023. Η χωροθέτηση της μαρίνας ολοκληρώθηκε με κοινή απόφαση (ΚΥΑ) των υπουργών Περιβάλλοντος & Ενέργειας και Τουρισμού τον Οκτώβριο 2025, με την οποία εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι του έργου και δόθηκε το πράσινο φως για την προκήρυξη του διαγωνισμού.
Με βάση το παραπάνω σχέδιο, το οποίο είναι ένα καθαρά «real estate project», ανατίθεται η εκμετάλλευση της μαρίνας για 35+10 χρόνια στον ιδιώτη επενδυτή. Προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η κατασκευή ξενοδοχείου, κατοικιών για μίσθωση, super-markets, εστιατορίων, αναψυκτήριων, και εμπορικών καταστημάτων (αύξηση της σημερινής δόμησης από τα 2.400 τμ σε 14.900 τμ). Θα θυσιαστεί έτσι ο δημόσιος χώρος της μαρίνας, με αποτέλεσμα την αλλοίωση του παράκτιου τοπίου, τη συρρίκνωση των ελεύθερων δημόσιων χώρων της πόλης, αλλά και την ανάπτυξη επιπλέον εμποδίων στην πρόσβαση των πολιτών στην παραλία.
Η τωρινή διοίκηση του δήμου Καλαμαριάς έχει καταθέσει συνολικά τρεις προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ): εναντίον του σχετικού ΠΔ, της ΚΥΑ και τελικά του διεθνούς διαγωνισμού του Υπερταμείου για την παραχώρησή της μαρίνας. Πρόσφατα, το ΣτΕ έκανε δεκτό το αίτημα του δήμου και εξέδωσε προσωρινή διαταγή, με την οποία παγώνει η έκδοση πράξης ανάθεσης στο πλαίσιο του διαγωνισμού του Υπερταμείου, έως ότου εκδοθεί η απόφαση επί της αίτησης ακύρωσης και αναστολής που έχει καταθέσει ο δήμος.
Η παραπάνω απόφαση του ΣτΕ αποτελεί θετική εξέλιξη και ανακόπτει, έστω και προσωρινά, τη στόχευση του Υπερταμείου. Το πρόβλημα, όμως είναι ότι οι αποφάσεις του δήμου Καλαμαριάς δεν αμφισβητούν το ιδιοκτησιακό καθεστώς της μαρίνας (όπως και άλλων τμημάτων του παραλιακού μετώπου). Αποδέχεται στην ουσία ο δήμος την παραμονή της μαρίνας στην ιδιοκτησία της ΕΤΑΔ/Υπερταμείου και διαπραγματεύεται «έναν σχεδιασμό που θα διασφαλίζει τον δημόσιο χαρακτήρα της, την ελεύθερη πρόσβαση των πολιτών, την προστασία του περιβάλλοντος και την αρμονική ένταξή της στον αστικό ιστό της πόλης, χωρίς υπερδόμηση». Η πολιτική αυτή της διοίκησης του δήμου, πέρα από το γεγονός ότι δεν μπορεί να διασφαλίσει αποτελεσματικά τον δημόσιο χαρακτήρα της μαρίνας, αποτελεί και ένα σχήμα οξύμωρο θεωρώντας ότι μπορεί να είναι εφικτό ένας επιχειρηματικός κατασκευαστικός όμιλος να αναλάβει να αναβαθμίσει τη μαρίνα χωρίς να προσδοκεί κέρδη από την εκμετάλλευση των χερσαίων κατασκευών (ξενοδοχείου, κατοικιών κλπ).
Πολλές από τις τοπικές συλλογικότητες και συλλόγους της Καλαμαριάς κινούνται σε μια πιο ξεκάθαρη γραμμή υπέρ του δημόσιου χαρακτήρα της μαρίνας απορρίπτοντας συνολικά το σχέδιο ιδιωτικοποίησής της με την παραχώρησή της σε επιχειρηματικό όμιλο. Θεωρούν ότι η διοίκηση του δήμου πρέπει να αποκτήσει ένα ξεκάθαρο συνολικό σχέδιο για όλο το παραλιακό μέτωπο της Καλαμαριάς και από κοινού με τους δημότες και τις συλλογικότητες της πόλης, να απαιτήσουν μια ουσιαστική αλλαγή πολιτικής που θα δώσει τη δυνατότητα στην Καλαμαριά να αποκτήσει την κυριότητα και τον έλεγχο, μέσω δημόσιου φορέα, όλων των δημόσιων χώρων της περιοχής της.
Όπως αναφέρουν «η απαίτηση για ένα ελεύθερο, δημόσιο και ενιαίο παραλιακό μέτωπο, δεν είναι ουτοπία, δεν είναι πολυτέλεια, είναι ζωτική ανάγκη των πολιτών, που επιθυμούν να ζουν σε ένα πιο καθαρό και πράσινο περιβάλλον».
