Την προηγούμενη Κυριακή ή Die Linke σημείωσε το τρίτο καλύτερο αποτέλεσμα του κόμματος – ακόμη πιο αξιοσημείωτο επειδή την τελευταία φορά (το 2021) είχε πέσει κάτω από το όριο του 5 % και συμμετείχε σε μια μικρή ομάδα βουλευτών μόνο χάρη σε μία δυνατότητα που βασίζεται στις εκλογικές περιφέρειες σε τοπικό επίπεδο.
Αυτή τη φορά, φαίνεται ότι η κοινοβουλευτική ομάδα θα έχει τουλάχιστον εξήντα άτομα, με έξι άμεσα εκλεγμένους υποψηφίους, συμπεριλαμβανομένου του πρώτου βουλευτή της στο πρώην Δυτικό Βερολίνο, στην εργατική και πολυπολιτισμική συνοικία Νοϊκέλν. Ο υποψήφιος εκεί ήταν ο Φέρατ Κότσακ, ισόβιος αντιρατσιστής ακτιβιστής και από τις πιο ειλικρινείς προσωπικότητες του κόμματος στο θέμα της Παλαιστίνης. Η Die Linke σημείωσε ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά μεταξύ των νέων ψηφοφόρων, με 27%.
Αναμφίβολα ωφελήθηκε από μια μορφή στρατηγικής επιλογής νέων και προοδευτικών ψηφοφόρων που τη βλέπουν ως το μόνο κόμμα που δεν θα συμμετείχε ποτέ σε συνασπισμό με το ολοένα και πιο δεξιό Χριστιανοδημοκρατικό CDU του Μερτζ. Τόσο οι Πράσινοι όσο και οι Σοσιαλδημοκράτες (SPD) πιθανόν θα το κάνουν.
Για το μεγαλύτερο μέρος της προεκλογικής περιόδου του Ιανουαρίου, η Die Linke εξακολούθησε να καταγράφεται στις δημοσκοπήσεις γύρω στην επικίνδυνη ζώνη του 5%. Αλλά τα ποσοστά της άρχισαν να αυξάνονται γρήγορα, ιδιαίτερα μετά από ένα βάιραλ βίντεο με την επικεφαλής υποψήφια του κόμματος, Χάιντι Ράιχινεκ , σε μια ομιλία που καταδίκαζε την απόφαση του Μέρτζ να ψηφίσει στο πλευρό του σκληρά ακροδεξιού AfD. Ήταν ήδη μια από τις πιο αναγνωρίσιμες προσωπικότητες του κόμματος στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και το βίντεο αυτό την ανέδειξε ως μια ξεκάθαρη αριστερή φωνή, ενάντια σε οποιαδήποτε συνεργασία με το ακροδεξιό κόμμα.
Εκτός της καμπάνιας, υπήρχε και η πολιτική
Φυσικά δεν οφείλονται όλα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή την τύχη. Η εκστρατεία του κόμματος πρόβαλλε μια συνεπή και δυναμική πολιτική εικόνα. Η Die Linke επικεντρώθηκε στο προσιτό ενοίκιο, την κοινωνική στέγαση και τη μείωση του βασικού κόστους των τροφίμων και των μέσων μαζικής μεταφοράς.
Στο πλευρό της Ράιχινεκ πρωτοστάτησαν νέα πρόσωπα με αυτοπεποίθηση στην ηγεσία του κόμματος: η Ινές Σράιντερ (πρώην αρχισυντάκτρια του γερμανόφωνου Jacobin) και ο Γιάν βαν Άκεν. Όλοι είναι σχετικά νέοι σε κορυφαίες κομματικές θέσεις. Ο Άκεν και η Σράιντερ εξελέγησαν αρχηγοί του κόμματος μόλις τον Οκτώβριο και περίμεναν να έχουν σχεδόν ένα χρόνο για να προετοιμαστούν για τις εκλογές. Η Die Linke ήλπιζε να βασιστεί στη βάση των ενεργών νέων μελών της για να περάσουν όλο το καλοκαίρι με μια ολοκληρωμένη καμπάνια πόρτα- πόρτα — μια τακτική που συνήθως χρησιμοποιείται ακόμα με φειδώ στη Γερμανία.
Η Σνάιντερ επέλεξε αυτή τη στρατηγική στην εκστρατεία της στο Βερολίνο, ενώ Ράιχινεκ και ο Βαν Άκεν επισκέφτηκαν εκλογικές περιφέρειες σε όλη τη χώρα. Μεγάλη επιτυχία είχε μια εκστρατεία στα μέσα ενημέρωσης που έδινε έμφαση στη συνέχεια και αναδείκνυε δημοφιλή παλαιοκομματικά στελέχη όπως ο Μπορντό Ράμελοου της Θουριγγίας (που ψηφίζονταν συνεχώς ως ο πιο δημοφιλής πολιτικός του κρατιδίου) και ο Γκρέγκορ Γκίζι . Γνωστό παλιό πρόσωπο, ο Γκίζι υπήρξε το βασικό πρόσωπο του κόμματος στα μέσα ενημέρωσης τη δεκαετία του 2000, όταν το μεταρρυθμισμένο πρώην κυβερνών κόμμα της Ανατολικής Γερμανίας συγχωνεύτηκε με μια αριστερή διάσπαση από τους Σοσιαλδημοκράτες για να σχηματίσει τη Die Linke.
Ψήφοι της εργατικής τάξης
Το να κερδίσεις 8,8 % δεν είναι καθόλου αμελητέο και τα αποτελέσματα έγιναν δεκτά με ενθουσιασμό.
Η διάσπαση της Ζάρα Βάγκενκνεχτ στα τέλη του 2023 φαίνεται ότι επέτρεψε στην Die Linke να παίξει το ρόλο της ασυμβίβαστης αριστερής πλευράς αυτού που οι Γερμανοί αποκαλούν «κόκκινο-κόκκινο-πράσινο» μπλοκ. Εν τω μεταξύ, το ίδιο το κόμμα της Βάγκενκνεχτ (η Συμμαχία Ζάρα Βάγκενκνεχτ, BSW) δεν κατάφερε να πιάσει το όριο για να μπει στο κοινοβούλιο, υπολειπόμενη περίπου 13.000 ψήφων. Τα στατιστικά στοιχεία μετατόπισης ψηφοφόρων δείχνουν ότι δεν έπαιρνε ψήφους από πρώην ψηφοφόρους του AfD, αλλά από το SPD.
Η κακή απόδοση του BSW φαίνεται να οφείλεται κυρίως στο αποτέλεσμα των εκλογών του περασμένου φθινοπώρου στις ανατολικές πολιτείες της Θουριγγίας και του Βρανδεμβούργου. Εκεί έκανε ρητά εκστρατεία ως εναλλακτική στα κατεστημένα κόμματα. Ωστόσο, όταν έγιναν οι ψηφοφορίες, το BSW επέλεξε να συμμετάσχει σε έναν συνασπισμό με τους Σοσιαλδημοκράτες στο Βραδεμβούργο και σε έναν μεγάλο συνασπισμό τόσο με το CDU όσο και με το SPD στη Θουριγγία. Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ένα πιο business-as-usual αποτέλεσμα.
Πέρα από τη στροφή ενός αριστερού εκλογικού σώματος, η Σράιντερ έχει τονίσει την ανάγκη να οικοδομήσει η Die Linke τη μαζική της απήχηση, ιδιαίτερα μεταξύ των ψηφοφόρων της εργατικής τάξης. Η ανάλυση των δημοσκοπήσεων μετά τις εκλογές υποδηλώνει ότι οι αυτοπροσδιοριζόμενοι χειρώνακτες εργάτες ψήφισαν για το κόμμα με περίπου το ίδιο ποσοστό με τον μέσο όρο (8 %). Αλλά το AfD ήταν πολύ μπροστά σε αυτήν την κατηγορία, με 38 %. Αν και αυτό το δείγμα δεν εκπροσωπεί ολόκληρη την εργατική τάξη, είναι μια ανησυχητική εικόνα και μια έκκληση για δράση.
Ενώ η Die Linke γιορτάζει τη μεγάλη επιτυχία, η ακροδεξιά χαίρεται με τα νικηφόρα αποτελέσματά της και ο πολιτικός λόγος της Γερμανίας φαίνεται ότι θα γίνεται ολοένα και χειρότερος με μια κυβέρνηση υπό την ηγεσία των συντηρητικών την οποία κινεί μια ισχυρή ακροδεξιά αντιπολίτευση. Σε αυτό το πλαίσιο, η αντιπολίτευση της Die Linke είναι απαραίτητη. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα συνεχίσει να υπερασπίζεται το τείχος προστασίας ενάντια στο AfD. Αλλά ως προς το να συγκεντρώσει μια ευρύτερη βάση, να κερδίσει αρκετή υποστήριξη για να θεωρηθεί πραγματικό μαζικό κόμμα, το νέο ξεκίνημα της Die Linke είναι, στην πραγματικότητα, μόνο στην αρχή.
*Η Τζ. Ντάμπχαουζ είναι ιστορικός του ευρωπαϊκού σοσιαλισμού. Μετάφραση από το Jacobin Όλγα Αθανίτη.
