Εν μέσω πολιτικού κυκλώνα βρέθηκε η κυβέρνηση της Τερέζας Μέι την προηγούμενη εβδομάδα. Ενώ είχε συγκεντρώσει το υπουργικό της συμβούλιο στη θερινή της κατοικία στο Τσέκερς, όπου και εισηγήθηκε το ομώνυμο σχέδιο της για την μορφή που θα πάρει το Brexit, άρχισαν οι αποχωρήσεις κορυφαίων υπουργών της που εκδήλωσαν την διαφωνία τους. Το σχέδιο Τσέκερς προέβλεπε μια ζώνη ελεύθερου εμπορίου μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ηνωμένου Βασιλείου και μετρίαζε τις συνέπειες της εξόδου τόσο στις πολύπλοκες οικονομικές σχέσεις όσο και στα καυτά συνοριακά σημεία επαφής, όπως μεταξύ Βόρειας Ιρλανδίας και Δημοκρατίας της Ιρλανδίας, καθώς και Γιβραλτάρ-Ισπανίας. Ας σημειωθεί ότι στις περιοχές αυτές πλειοψήφησε στο σχετικό δημοψήφισμα το «ΟΧΙ» στο Brexit.
Βαθύ πολιτικό και κοινωνικό ρήγμα
Ο υπουργός Εξωτερικών Μπόρις Τζόνσον και ο υπουργός του Brexit Ντέιβιντ Ντέιβις, υποστηρικτές της σκληρής εξόδου, παραιτήθηκαν κάνοντας αναφορά στο όνειρο που σβήνει και στις ευκαιρίες που χάνονται. Τον ίδιο δρόμο ακολούθησαν και τρεις υφυπουργοί, καθώς και δύο αντιπρόεδροι του κυβερνώντος συντηρητικού κόμματος, κάνοντας βάσιμο πλέον τον ισχυρισμό ότι η Τερέζα Μέι είναι μία πρωθυπουργός υπό αίρεση. Και όλα αυτά ισχύουν χωρίς να έχουν κατορθώσει οι αποχωρήσαντες να συγκεντρώσουν τον αριθμό των βουλευτών που είναι απαραίτητος για να τεθεί ζήτημα ψήφου εμπιστοσύνης. Ένα χαρακτηριστικό της εσωκομματικής αναμέτρησης των Συντηρητικών είναι πως εκτοξεύονται βαριές κατηγορίες, όπως ότι η Μέι μετατρέπει το νησί σε αποικία της ΕΕ. Και ενώ σύντομα αναπληρώθηκαν οι θέσεις όσων αποχώρησαν, βαθύ παραμένει το ρήγμα μέσα στην κοινωνία όπου στις δημοσκοπήσεις οι υποστηρικτές της παραμονής και της αποχώρησης από την ΕΕ παραμένουν με μικρές αποκλίσεις, στο 50-50.
Στο μεταξύ οι υπέρμαχοι της σκληρής εξόδου υποστηρίζουν ότι στο Τσέκερς έγινε παραχάραξη της εισήγησης που ενώ αρχικά προέβλεπε μια σχέση του τύπου Καναδά-ΕΕ, εν συνεχεία τροποποιήθηκε. Εκπρόσωπος, όμως, της πρωθυπουργού υποστήριξε ότι: «Η έξοδος από την Ευρωπαϊκή Ένωση συνεπάγεται πρόκληση και ευκαιρία. Πρέπει να ανταποκριθούμε στην πρόκληση και να εκμεταλλευτούμε τις ευκαιρίες. Οι τεχνολογικές επαναστάσεις και οι επιστημονικοί μετασχηματισμοί οδηγούν σε σημαντικές αλλαγές στην παγκόσμια οικονομία. Σύμφωνα με τη σύγχρονη βιομηχανική μας στρατηγική, αυτή η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να διασφαλίσει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο είναι έτοιμο να ηγηθεί των βιομηχανιών του μέλλοντος και να εκμεταλλευτεί τις ευκαιρίες του παγκόσμιου εμπορίου. Ταυτόχρονα, πρέπει να αντιμετωπίσουμε τα ολοκληρωμένα δίκτυα εφοδιασμού που διασχίζουν το Ηνωμένο Βασίλειο και την ΕΕ και τα οποία έχουν αναπτυχθεί κατά τη διάρκεια των 40 χρόνων της ένταξής μας. Το σχέδιο που περιγράφεται αποδίδει αυτή την ισορροπία». Και όπως διαπιστώνουμε είναι και το πολιτικό αφήγημα του μετριοπαθούς Brexit που αμφισβητήθηκε.
Εξάλλου μια καινούρια φωνή που σίγουρα απηχεί λαϊκό αίσθημα μπήκε στη συζήτηση. Είναι αυτή του ηλικιωμένου πλέον Τζον Κλιζ, διάσημου ηθοποιού των Μόντι Πάιθον, ο οποίος δηλώνει μπουχτισμένος από τα ψέματα των πολιτικών και του τύπου.
Κρίση εμπιστοσύνης
Αυτό είναι και που τον οδηγεί να εγκαταλείψει την Αγγλία και να μετακομίσει στην Καραϊβική, σε ένα νησάκι με πληθυσμό 11.000 κατοίκους. Πρώτα απ’ όλα, κατηγορεί την άνοδο της βλακείας και επισημαίνει το χαμηλό επίπεδο εμπιστοσύνης των πολιτών του Ηνωμένου Βασιλείου στον Τύπο. Ο ίδιος, υποστηρικτής της εξόδου από την ΕΕ το 2016, κατηγορεί ως το πλέον καταθλιπτικό γεγονός τη συνέχιση της συζήτησης γύρω από αυτό. Επισημαίνει τα ψέματα της δεξιάς, ότι τα κονδύλια αντί να στηρίζουν την ΕΕ θα στήριζαν το Εθνικό Σύστημα Υγείας και τα επιχειρήματα του Κάμερον (τότε πρωθυπουργού) και άλλων ότι η έξοδος θα σημάνει το τέλος. Αναρωτιέται επίσης γιατί είναι όλοι τόσο παθιασμένοι, αφού κανείς δεν ξέρει τι πρόκειται να συμβεί.
Στο μεταξύ, στο στόχαστρο του τύπου παραμένει και ο Φάρατζ, πρώην ηγέτης του μικρού ακροδεξιού κόμματος που ηγήθηκε του Brexit και εν συνεχεία διαλύθηκε, διότι πολλαπλασιάζει διαρκώς τα εισοδήματά του επιπλέον της ευρωβουλευτικής του αποζημίωσης. Για πολλούς ήταν αποτυχημένο το σχέδιο της επανάληψη του δίδυμου Θάτσερ-Ρήγκαν στα πρόσωπα των Τραμπ-Μέι με ενδιάμεσο τον Φάρατζ. Όπως φάνηκε όμως, ο Ντόναλντ Τραμπ ακολουθεί την μοναχική πορεία του «Αμέρικα Φέρστ», εγκαταλείποντας το Ηνωμένο Βασίλειο σε μία αυξανόμενη κρίση.
Και ενώ σε όλα τα κόμματα και τους πολιτικούς και κοινωνικούς χώρους υπάρχουν οπαδοί και της παραμονής και της εξόδου από την ΕΕ, η αδυναμία των Συντηρητικών και της Τερέζα Μέι να διαχειριστούν το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος του 2016 και των πρόωρων εκλογών του 2017 επιδείνωσε την θέση τους. Η μόνη ορατή λύση που παρουσιάζεται πλέον ως πειστική είναι οι εκλογές και ο σχηματισμός μιας κυβέρνησης Εργατικών με επικεφαλής τον Τζέρεμυ Κόρμπιν. Κανείς όμως δεν πιστεύει ότι το ζήτημα είναι τόσο απλό και ότι κάποιος διαθέτει την λύση στο τσεπάκι του. Πάνω απ’ όλα είναι θέμα εμπιστοσύνης του λαού και από ότι φαίνεται οι Συντηρητικοί την χάνουν ανεπανόρθωτα.
Γιώργος Βερβέρης
