Κώστας Σωτηρίου «Λακωνίας 8. Δεκαεπτά ιστορίες για σκύλους και όχι μόνο», εκδόσεις Θεμέλιο, 2024
Δεκαεπτά ιστορίες για σκύλους, γράφει σε αυτή τη συλλογή διηγημάτων ο Κώστας Σωτηρίου. Έτσι λέει άλλωστε και ο υπότιτλος, ένας υπότιτλος που λέει μεν πολλά για το περιεχόμενο, αλλά συνάμα κρύβει και πολλά. Ένας υπότιτλος στη θέση του ακριβέστερου, ίσως, «Δεκαεπτά ιστορίες για τη μοναξιά».
Πράγματι, σε κάθε μία από τις ιστορίες του Σωτηρίου εμφανίζεται ένας σκύλος. Ο ένας ζει μαζί με κάποιο από τα πρόσωπα του βιβλίου, κάποιος άλλος είναι ανάμνηση ή υπόσχεση, ο τρίτος συναντιέται τυχαία με αυτόν που θα γίνει αφεντικό του, έναν άλλο τον κληρονομεί ο πρωταγωνιστής από τον πεθαμένο φίλο του. Και ο σκύλος αυτός παίζει πάντα τον ρόλο του στην ιστορία, άλλοτε μεγάλο, άλλοτε μικρότερο, πάντα ουσιαστικό, ενίοτε κρίσιμο. Κάποιες φορές μάλιστα συμπαραστέκεται και γαβγίζει θυμωμένος στην τηλεόραση, όταν το αφεντικό του την βρίζει ακούγοντας πως του κόβουν πάλι τη σύνταξη.
Ταυτόχρονα ο συγγραφέας μιλάει για τόπους, για πόλεις έρημες μέσα στην πολυκοσμία τους, για «άδεια σουβλατζίδικα [που] κουβαλούν πάνω τους τη θλίψη του φαντάρου», για πολυκατοικίες που δεν ξέρεις τον διπλανό σου αφού «ποιος έχει όρεξη για κουβέντα και καφέ».
Πάνω απ’ όλα, όμως, ο Σωτηρίου μιλάει για ανθρώπους. Αφηγείται πολλαπλές εκδοχές της μοναξιάς, «μιας μοναξιάς που είναι ύπουλη και σκληρή σαν την πέτρα», μιας μοναξιάς ολοφάνερης ή κρυφής, συγκαλυμμένης ή αναβλημένης. Συναντάει ανθρώπους ευαίσθητους ή παγωμένους, ψυχές που μαλακώνουν αλλά και κακόψυχους που απολαμβάνουν το μίσος τους. Μιλάει για την κούραση στο πρόσωπο και στις χειρονομίες των ανθρώπων, για την απώλεια, για τον χρόνο που περνάει και τα γερατειά, για ανθρώπους που πεθαίνουν ολομόναχοι, για το κενό δίπλα μας. Και ταυτόχρονα δεν παύει να ανοίγει μικρές χαραμάδες για να περάσει λίγο φως: ένα σημείωμα, μια λέξη, ένα βλέμμα, μια ελπίδα. Ή ένας σκύλος.
