Ο Γιάνης Βαρουφάκης κέρδιζε ανέκαθεν τις εντυπώσεις. Η άνεσή του και το υπεροπτικό του χαμόγελο απέναντι στα μεγαλόσχημα ανθρωπάκια του Γιούρογκρουπ, το σινιέ παλτό του με τον σηκωμένο γιακά απέναντι στα παλιομοδίτικα κουστουμάκια των ομολόγων του, η ακομπλεξάριστη στάση του απέναντι σε διεθνείς οργανισμούς, οικονομικούς δολοφόνους κυβερνήσεων και των λαών που εκπροσωπούν. Κατόπιν, με το ηθικό πλεονέκτημα του 2015, ως αρχηγός πλέον του ΜέΡΑ25, οργάνωνε γοητευτικές διαδικτυακές συνομιλίες με σημαντικούς ανθρώπους της τέχνης και του κινήματος, όπως ο αριστερός σκηνοθέτης Κεν Λόουτς και ο ακτιβιστής μουσικός Ρότζερ Γουώτερς των Πινκ Φλόιντ. Όσον αφορά τις πολιτικές του επεξεργασίες, όλα αυτά τα χρόνια, συνήθιζε να τις διανθίζει με πρωτότυπες έννοιες και ατάκες όπως η «δημιουργική ασάφεια», η «θεωρία των παιγνίων», ο «μετακαπιταλισμός», η «τεχνοφεουδαρχία» και εσχάτως η «ριζοσπαστική ανοιχτότητα». Εκεί, δυστυχώς, τα πράγματα άρχισαν να μπερδεύονται. Λόγω ιδιοσυγκρασίας, ίσως και λόγω υπερβολικής αυτοπεποίθησης που προσεγγίζει την έπαρση, αυτή η λεξιπλασία άρχισε να παίρνει διαστάσεις εμμονής, να επαναλαμβάνεται διαρκώς στα κείμενα και στις ομιλίες του. Οι νέες βαρουφακικές έννοιες προβάλλονταν ως θέσφατα και ως επιτακτικές βάσεις στις οποίες θα πρέπει να προσαρμόζεται έκαστος συνομιλητής. Στο τελευταίο διάστημα, η βαρουφακική έννοια που τίθεται ως προαπαιτούμενο σε κάθε συνομιλία είναι η έννοια της «Επανάκτησης», η οποία έχει φέρει κάποιους εν δυνάμει συνομιλητές στα όρια της αγανάκτησης.
Ως ανένταχτος ψηφοφόρος του ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά, θεωρώ ότι δικαιούμαι να πω λίγα λόγια για τα τελευταία δύο κείμενα του Γιάνη Βαρουφάκη σε σχέση με τις συνεργασίες. Στο πρώτο του κείμενο, η πρόσκλησή του απευθύνεται ονομαστικά σε στελέχη, μέχρι και επικεφαλής οργανώσεων και κομμάτων της ριζοσπαστικής Αριστεράς, να περιληφθούν στα ψηφοδέλτια του ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά χωρίς να εγκαταλείψουν τον χώρο τους. Φανταστείτε τον Γαβριήλ Σακελλαρίδη να παραμείνει γραμματέας της Νέας Αριστεράς και να συμπεριληφθεί ταυτόχρονα στα ψηφοδέλτια του ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά. Κι επειδή είναι αδύνατο να παραδεχτεί την γκάφα του γράφει νέο κείμενο, με υπερβολική σιγουριά για το αφήγημά του, και κάνει τα πράγματα τρισχειρότερα. Ξεκαθαρίζει, μεταξύ άλλων, ότι δεν μπορεί να γίνει συνεργασία με τη Νέα Αριστερά γιατί είναι ένα κόμμα που διαλύθηκε, όχι επειδή η πλειοψηφία του τάχθηκε ξεκάθαρα υπέρ του προτάγματος της επανάκτησης όσων παραχωρήθηκαν στην ολιγαρχία με τους μνημονιακούς νόμους αλλά λόγω της προσχώρησης των περισσοτέρων βουλευτών της στο κόμμα Τσίπρα. Έτσι, λοιπόν, με μια μονοκοντυλιά, χωρίς καμιά προσπάθεια προγραμματικών συζητήσεων, χωρίς να λαμβάνει υπόψη του ότι ένα μεγάλο κομμάτι της Νέας Αριστεράς προσπαθεί και επιδιώκει τον κοινό βηματισμό με το ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά στην κατεύθυνση της ενότητας της ριζοσπαστικής Αριστεράς, ο Γιάνης Βαρουφάκης κλείνει οριστικά την πόρτα της συνεργασίας. Η μόνη ελπίδα είναι να βγάλει η Νέα Αριστερά ανακοίνωση όπου θα ομνύει στην μεγάλη ιδέα της «Επανάκτησης», οπότε τηρώντας το βασικό προαπαιτούμενο και δίνοντας στον Γιάνη την ικανοποίηση της προσχώρησης στην νέα του λεξιπλαστική δημιουργία, να έχει πιθανότητες θετικής αντιμετώπισης.
Είναι γεγονός ότι το ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά δεν έχει κάνει ουσιαστικές συνεργασίες. Πέρα από την παλαιότερη σύνθεσή του από την οποία λείπει τώρα η ΛΑΕ, υπήρξαν μόνο προσχωρήσεις κάποιων στελεχών που προέρχονται από την ΛΑΕ και σημαντικά τμήματα των οργανώσεων Μετάβαση και Αναμέτρηση. Αυτό είναι διαφορετικό από την ισότιμη, προγραμματική συνεργασία μεταξύ οργανώσεων-κομμάτων. Η αποπομπή, μάλιστα, της ΛΑΕ είχε ως αποτέλεσμα της ανυπαρξίας του ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά στις διαδηλώσεις όπου, ιδιαίτερα στην Θεσσαλονίκη, δεν έχει ούτε την στοιχειώδη παρουσία, χωρίς καν ένα πανό. Αντίθετα η ΛΑΕ, λόγω της μαζικότητας της ΑΡΑΣ στους φοιτητές, εμφανίζει αρκετά μαζικά μπλοκ. Πέραν της κινηματικής δυσανεξίας, το ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά παρουσιάζει και μια οργανωτική ένδεια που είναι δύσκολο να αντιμετωπιστεί κυρίως σε συνθήκες προεκλογικής περιόδου. Επίσης, η αυταρέσκεια που εκφράζεται από τον Γιάνη για τα ποσοστά, γύρω στο 3%, του ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά, πιθανά να διαψευστεί λόγω της πόλωσης και της πίεσης που θα ασκηθεί πλησιάζοντας προς τις εκλογές.
Εν κατακλείδι, το κομβικό και ταυτοτικό ζήτημα των συνεργασιών στην Αριστερά αφορά άμεσα και το ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά και δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται αποτρεπτικά και αλαζονικά, πόσο μάλλον όταν αποτελεί πιθανά κριτήριο εκλογικής επιβίωσης. Κι όταν ο Γιάνης Βαρουφάκης κλείνει, με ιδιαίτερα άκομψο τρόπο, το θέμα των συνεργασιών, δεν θα πρέπει να πάρουν θέση πάνω σ’ αυτές τις ακραίες απόψεις οι άλλες συνιστώσες του ΜέΡΑ25-Ενωτική Αριστερά; Μέχρι στιγμής, στις κεντρικές εκδηλώσεις του σχήματος και σε κείμενα επωνύμων στελεχών, πέρα από γενικολογίες, δεν υπήρξαν ουσιαστικές διαφοροποιήσεις. Δύο τινά μπορούν να συμβαίνουν: ή διαφωνούν αλλά δεν επιθυμούν να διαφοροποιηθούν ανοιχτά, για ευνόητους λόγους ισορροπίας, με τις απόψεις του Γιάνη ή συμφωνούν μ’ αυτές και βολεύει στο χαμηλό προφίλ τους όταν εκφράζονται από άλλον, βγάζοντάς τους από την δύσκολη θέση.
Πάνος Δημητρούδης
Φωτο: Νάσος Σιμόπουλος / Eurokinissi
