Τις 542 έχουν φτάσει μέχρι στιγμής οι οργανώσεις που θα συμμετάσχουν στο 17ο Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ, που θα γίνει 4-8 Αυγούστου στο Κοτονού του Μπενίν. Ο Μπερτράν Γιεχουένου, ακτιβιστής για τα δικαιώματα των αγροτών, τη διατροφική ασφάλεια και τη δίκαιη χρήση της γης στο Μπενίν μιλάει στην «Εποχή» για τη σημασία της διοργάνωσης, τις προετοιμασίες και τις θεματικές συζητήσεις που θα γίνουν και τονίζει ότι η οικοδόμηση ενός «άλλου κόσμου» είναι μια άμεση υπαρξιακή αναγκαιότητα.
-Πώς συνεχίζονται οι προετοιμασίες σας;
Οι προετοιμασίες προχωρούν με σταθερό ρυθμό και μεγάλο ενθουσιασμό. Η επιστροφή του Παγκόσμιου Κοινωνικού Φόρουμ στην αφρικανική ήπειρο, και συγκεκριμένα στο Μπενίν, έπειτα από περισσότερο από μια δεκαετία, σηματοδοτεί ένα ιστορικό ορόσημο. Οι οργανωτικές επιτροπές σε εθνικό, περιφερειακό και διεθνές επίπεδο έχουν κινητοποιηθεί πλήρως. Σε διεθνές επίπεδο, συμμετείχαμε σε αρκετές συναντήσεις σε όλες τις ηπείρους για την υποστήριξη της διοργάνωσης. Ένα από τα κυριότερα σημεία της προετοιμασίας είναι η μεγάλη κινητοποίηση της Παγκόσμιας Σύγκλισης των Αγώνων για τη Γη και το Νερό (CGLTE). Τρία μεγάλα περιφερειακά καραβάνια κινούνται σε όλη την ήπειρο για να συγκλίνουν στο Μπενίν: α) το καραβάνι των παράκτιων χωρών, που αναχωρεί από τη Γουινέα, β) το καραβάνι των χωρών του Σαχέλ, που ξεκινά από τη Σενεγάλη και γ) το καραβάνι της Κεντρικής Αφρικής, που ξεκινά από το Καμερούν. Τα καραβάνια θα καλωσορίσουν στο Μπενίν πολλούς/ές ακτιβιστές/στριες, που θα συγκεντρώσουν όλα τα λαϊκά κινήματα στην πανεπιστημιούπολη Αμπόμι-Καλαβί. Λιγότερες από είκοσι ημέρες απομένουν μέχρι την έναρξη της διοργάνωσης. Στόχος μας, η εθνική κινητοποίηση.
Έχουμε στρατολογήσει και αναπτύξει εθελοντές σε όλη τη χώρα, που χρησιμεύουν ως σύνδεσμοι για την Οργανωτική Επιτροπή στην ευαισθητοποίηση και κινητοποίηση των κοινοτήτων. Από τις 22 έως τις 30 Ιουνίου, αποστολές ενημέρωσης επισκέφτηκαν τους περισσότερους δήμους του Μπενίν. Η τεχνική γραμματεία μας διοργάνωσε πρόσφατα ένα μεγάλο συνέδριο κινητοποίησης στο Πανεπιστήμιο Αμπόμι-Καλαβί, τον κύριο χώρο διεξαγωγής των εκδηλώσεων. Συνεργαζόμαστε στενά με ακαδημαϊκές και κρατικές αρχές, και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών του Μπενίν, για να διασφαλίσουμε υλικοτεχνική υποστήριξη, ασφάλεια, και βέλτιστες συνθήκες στέγασης.
Στο θεσμικό επίπεδο, οι βάσεις είναι εξαιρετικά σταθερές και ξεκάθαρες. Έχουμε γίνει δεκτοί για συνομιλίες από πολλές αρχές και διπλωματικές αντιπροσωπείες της χώρας μας, συμπεριλαμβανομένου του προέδρου του Κοινοβουλίου του Μπενίν, υπουργών και υφυπουργών, διαπιστευμένων πρέσβεων και δημοτικών αρχών, ιδιαίτερα εκείνων από τις πόλεις φιλοξενίας της διοργάνωσης. Η εναρκτήρια πορεία του Φόρουμ θα γίνει στο Κοτονού στις 4 Αυγούστου, στη Route des Pêches (σ.σ. παραλιακή διαδρομή που εκτείνεται κατά μήκος του Ατλαντικού Ωκεανού).
Από τις 5 έως τις 8 Αυγούστου τα θεματικά χωριά θα ζωντανέψουν στο Αμπόμι-Καλαβί, κορυφαίο δημόσιο πανεπιστήμιο της χώρας, στο Πόρτο-Νόβο και στο Ουιντά, φιλοξενώντας αντίστοιχα τα χωριά βουλευτών και παραδοσιακών θρησκευτικών ηγετών. Από υλικοτεχνική πλευρά, έχουμε κάνει συμφωνία με πολλές μεγάλες αεροπορικές εταιρείες για να εγγυηθούμε προνομιακές τιμές και να απλοποιήσουμε τα ταξίδια των διεθνών αντιπροσωπειών. Για διαμονή έχει επιλεγεί ένα ολόκληρο δίκτυο συνεργαζόμενων ξενοδοχείων και κέντρων υποδοχής στο Κοτονού, το Αμπόμι-Καλαβί, το Ουιντά και το Πόρτο-Νόβο. Για να επιτρέψουμε σε όλες τις οργανώσεις να ακουστούν οι φωνές τους σε αυτό το σημαντικό γεγονός, παρατείναμε την προθεσμία υποβολής για προτάσεις δραστηριοτήτων έως τις 15 Ιουλίου. Το Μπενίν είναι έτοιμο να γίνει η καρδιά του κόσμου που χτυπά. Αναμένουμε περισσοτέρους από 50.000 συμμετέχοντες από 150 χώρες, με περισσότερες από 200 θεματικές συζητήσεις.
-Ποια είναι τα κύρια θέματα που θα συζητηθούν στο Kοτονού;
Το κεντρικό θέμα είναι «Διακυβέρνηση των φυσικών πόρων και λαϊκοί αγώνες απέναντι στις παγκόσμιες κρίσεις: ποιες είναι οι εναλλακτικές λύσεις για την ειρήνη, την κοινωνική συνοχή και τη βιώσιμη ανάπτυξη;» (https://fsm2026benin.org). Το πρόγραμμα διαρθρώνεται γύρω από 15 διακριτούς θεματικούς άξονες, σχεδιασμένους για την αντιμετώπιση των αλληλεπικαλυπτόμενων παγκόσμιων συστημικών κρίσεων: 1) αποαποικιοποίηση και κυριαρχία, 2) κοινωνική δικαιοσύνη, ανθρώπινα δικαιώματα και ισότητα των φύλων, 3) οικολογικές κρίσεις, κλιματική δικαιοσύνη και δίκαιη μετάβαση, 4) αλληλέγγυα οικονομία και οικονομικές εναλλακτικές λύσεις, 5) εκπαίδευση και πρόσβαση στη γνώση και τη μάθηση, 6) υγεία, ευημερία και κοινωνική προστασία, 7) ειρήνη, αφοπλισμός και αυτοδιάθεση των λαών, 8) δημοκρατία και διακυβέρνηση, 9) πολιτισμός, πνευματικότητα και ποικιλομορφία, 10) τεχνολογία, καινοτομία και επικοινωνία, 11) κινητοποίηση πολιτών και κοινωνικά κινήματα, 12) μετανάστευση, διασυνοριακή διακυβέρνηση και καθολική ιθαγένεια, 13) εργαζόμενοι και πολίτες απέναντι στην καπιταλιστική παγκοσμιοποίηση, 14) το μέλλον του Φόρουμ και 15) οριζόντιοι/διατομεακοί άξονες.
-Πώς μπορούμε να κωδικοποιήσουμε τους βασικούς στόχους της διοργάνωσης;
Θα τους παρέθετα ως εξής: α) Να αναλύσουμε τις παγκόσμιες κρίσεις και να δώσουμε φωνή στα θύματα των κρίσεων (γυναίκες, νέοι, αγρότες, μετανάστες, αυτόχθονες πληθυσμοί), β) να προωθήσουμε την κοινωνική και περιβαλλοντική δικαιοσύνη, γ) να επανεξετάσουμε την αυξανόμενη ψηφιοποίηση και τις επιπτώσεις της και δ) να επανεφεύρουμε το Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ ως έναν παγκόσμιο δημοκρατικό χώρο.
-Πώς αντιμετωπίζει τη διοργάνωση η κοινωνία του Μπενίν και ποια η στάση των ΜΜΕ;
Η αντίδραση είναι πολύ θετική, χαρακτηρίζεται από υπερηφάνεια και ενεργό συμμετοχή στα κοινά. Για την κοινωνία του Μπενίν η φιλοξενία αυτού του Φόρουμ είναι μια σημαντική αναγνώριση της δημοκρατικής ιστορίας της χώρας, της παναφρικανικής ηγεσίας της και του πολιτιστικού της πλούτου. Τοπικές οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, συνδικάτα, παραδοσιακοί ηγέτες έχουν αγκαλιάσει τη διοργάνωση με ενθουσιασμό. Υπάρχει έντονη εθνική συνειδητοποίηση ότι τα παγκόσμια ζητήματα, όπως η κλιματική αλλαγή και ο πληθωρισμός, επηρεάζουν άμεσα τις τοπικές μας κοινότητες, γεγονός που καθιστά αυτόν τον διεθνή διάλογο εξαιρετικά σημαντικό.
Ο Εθνικός Οργανωτικός Συντονισμός (CNO) αποτελείται από εννιά μεγάλα δίκτυα και οργανισμούς-ομπρέλες, συμπεριλαμβανομένων των PASCiB, RIFONGA Bénin, Wildaf Bénin, PNOPPA, Caritas Bénin, CSA Bénin, CSPIB, Traditional Leadership και Social Watch Bénin. Έχουμε 11 επιτροπές εργασίας που αποτελούνται από εκπροσώπους των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών του Μπενίν. Τα εθνικά, περιφερειακά και διεθνή μέσα ενημέρωσης δείχνουν μεγάλο ενδιαφέρον. Τα μέσα ενημέρωσης του Μπενίν, έντυπα, διαδικτυακές πλατφόρμες ειδήσεων, κοινοτικοί ραδιοφωνικοί σταθμοί στο εσωτερικό της χώρας, παίζουν έναν εξαιρετικό ρόλο ως αναμεταδότες. Έχουν κατανοήσει την ιστορική διάσταση της διοργάνωσης και ανοίγουν τις συχνότητές τους για να δημοσιοποιήσουν τις προετοιμασίες.
-Το σύνθημα του Παγκόσμιου Κοινωνικού Φόρουμ είναι «Ένας άλλος κόσμος είναι εφικτός». Πώς μπορούμε να οικοδομήσουμε αυτόν τον κόσμο;
Η οικοδόμηση ενός «άλλου κόσμου» δεν είναι πλέον μια πολυτέλεια της διανόησης, είναι μια άμεση υπαρξιακή αναγκαιότητα. Για να το πετύχουμε αυτό, πρέπει να πραγματοποιήσουμε μια ιστορική στρατηγική αλλαγή. Κοιτάζοντας καθαρά τις επικρίσεις που περιβάλλουν τις προηγούμενες διοργανώσεις του Παγκόσμιου Κοινωνικού Φόρουμ, συχνά προέκυπτε μια μομφή: ότι ήταν μια υπέροχη εικόνα διαμαρτυριών, μια τεράστια δύναμη κοινωνικής αντιπολίτευσης που αγωνιζόταν κατά καιρούς να δώσει συγκεκριμένες λύσεις για την καθημερινή ζωή των ανθρώπων. Για τη διοργάνωση του Κοτονού, η προσέγγισή μας είναι πολύ σαφής: το Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ θέλει αποφασιστικά να τοποθετηθεί ως δύναμη προτάσεων και όχι απλά ως δύναμη αντιπολίτευσης. Η οικοδόμηση αυτού του άλλου κόσμου σήμερα σημαίνει μετάβαση από τα παράπονα στις προτάσεις. Όλοι γνωρίζουμε τι δεν πάει καλά με το σημερινό οικονομικό μοντέλο. Στο Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ 2026, η πρόκληση θα είναι να αναδειχτεί τι λειτουργεί. Αυτός ο άλλος κόσμος δεν είναι πλέον μια μακρινή ουτοπία ή ένα σύνθημα για διαδήλωση. Είναι μια ατζέντα πρακτικών μεταρρυθμίσεων που αρχίζουμε να χτίζουμε μαζί, βήμα με βήμα, εδώ στο Μπενίν, από τις 4 Αυγούστου.
