Μία ή ένας αριστερή/ός μπορεί να συναντηθεί με το ΚΚΕ σε κάποια απεργία ή σε μια πορεία κατά της γενοκτονίας που διαπράττει το Ισραήλ στη Γάζα διατηρώντας διαφορετική άποψη για το τι σημαίνει πολιτική αλλαγή. Και προφανώς η παραπάνω συνάντηση έχει ουσιαστικό περιεχόμενο, όπως κοινά συμφέροντα, αντιπάλους, διεκδικήσεις. Το κάλεσμα του γενικού γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας Δημήτρη Κουτσούμπα στο Φεστιβάλ της ΚΝΕ για συμπόρευση «άσχετα από επιμέρους διαφωνίες και διαφορετικές απόψεις» θέτει το ζήτημα της συνέχειας αυτής της σχέσης, αλλά σε ένα βαθύτερο επίπεδο. Τι μπορεί να οικοδομηθεί μαζί όταν η συμφωνία στον αγώνα συνυπάρχει με τη διαφωνία στη στρατηγική;
Για έναν κόσμο που έχει κουραστεί από τις διασπάσεις, τις «μεταγραφές» στελεχών και την αβεβαιότητα, η εκτίμηση προς το ΚΚΕ είναι πολιτικά κατανοητή. Η οργανωμένη παρουσία του στους χώρους εργασίας και η επιμονή του στη σύγκρουση με την εργοδοσία μπορούν να προσφέρουν ένα σημείο αναφοράς. Η μετατόπιση αυτή, ωστόσο, αποκτά μεγαλύτερη σημασία όταν συνοδεύεται από συμμετοχή μέσα στο ίδιο το κόμμα. Η απογοήτευση από προηγούμενες αναθέσεις μπορεί να γίνει αφετηρία για να αποκτήσει ο ίδιος ο εργαζόμενος λόγο και δύναμη μέσα από την οργάνωσή του.
Και υπάρχει έδαφος για μια τέτοια προσέγγιση. Όταν το ΚΚΕ αμφισβητεί ότι οι μισθοί και οι κοινωνικές δαπάνες πρέπει να προσαρμόζονται στις απαιτήσεις της κερδοφορίας, εκφράζει μια σύγκρουση που αφορά ευρύτερα την Αριστερά. Η κριτική που άσκησε ο Δημήτρης Κουτσούμπας στην «κοστολόγηση» των προγραμμάτων υπενθύμιζε ότι κόστος έχουν και τα νοσοκομεία χωρίς γιατρούς, τα σχολεία χωρίς εκπαιδευτικούς, η εργασία χωρίς προστασία. Η διεκδίκηση πόρων για αυτές τις ανάγκες μπορεί να αποτελέσει κοινό στόχο ανθρώπων που δίνουν διαφορετικές απαντήσεις για τον σοσιαλισμό και τον δρόμο προς αυτόν.
Ανάλογο πεδίο προσφέρει η αντίθεση στην πολεμική εμπλοκή και στη στρατηγική συνεργασία με το Ισραήλ. Η σύνδεση των εξοπλισμών με τις κοινωνικές στερήσεις επιτρέπει να συναντηθούν η αντιπολεμική δράση με τους αγώνες για μισθούς και δημόσιες υπηρεσίες. Ένας αριστερός μπορεί να συμβάλει σε αυτή την προσπάθεια διατηρώντας τη δική του ανάλυση για τους διεθνείς συσχετισμούς. Η κοινή διεκδίκηση αποκτά δύναμη όταν οι συμμετέχοντες συμφωνούν τι θέλουν να πετύχουν και πώς θα κινηθούν.
Αυτό προϋποθέτει ευθύνη και από τις δύο πλευρές. Όποιος πλησιάζει το ΚΚΕ χρειάζεται να συζητήσει σοβαρά τη στρατηγική του, να δοκιμάσει τις δικές του βεβαιότητες στην πράξη, να συμμετάσχει στην καθημερινή δουλειά ενός αγώνα. Αντίστοιχα, η πρόσκληση του κόμματος αποκτά βάθος όταν όσοι ανταποκρίνονται έχουν ουσιαστικό λόγο στους στόχους, στις αποφάσεις και στις μορφές της κοινής δράσης. Η διαφωνία μπορεί να παράγει χρήσιμη συζήτηση μέσα σε μια σχέση εμπιστοσύνης.
Ένας αριστερός πολίτης που διεκδικεί την ισότητα στον γάμο για όλους/ες/α, για παράδειγμα, έχει ουσιαστική διαφωνία με την αντίθεση που διατύπωσε το ΚΚΕ το 2024. Η συμμετοχή στον ίδιο εργατικό αγώνα μπορεί να συνυπάρχει με τη δημόσια κριτική σε αυτή τη θέση και την επιμονή στη διεκδίκηση των δικαιωμάτων.
Η δυσκολία, όμως, μεγαλώνει όταν η συμπόρευση φτάνει στην κάλπη και στο ερώτημα της εξουσίας. Ο γενικός γραμματέας παρουσίασε την ψήφο στο ΚΚΕ ως ενίσχυση των αγώνων, υποστηρίζοντας ότι κάθε άλλη επιλογή τούς εμποδίζει. Κάποιος/α μπορεί να εκτιμά αυτή τη συμβολή και ταυτόχρονα να θεωρεί αναγκαίες διαφορετικές πολιτικές συμμαχίες ή άμεσες αλλαγές στη διακυβέρνηση. Η διαφωνία αφορά το πώς θα αλλάξει η ζωή του και δεν εξαντλείται σε κομματικές προτιμήσεις. Χρειάζεται συγκεκριμένες απαντήσεις για τις δυνατότητες και τα όρια κάθε δρόμου.
Η κοινή δράση, η εκλογική στήριξη και η συμφωνία με τη συνολική στρατηγική συνδέονται, αλλά πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας ότι η μία δεν προεξοφλεί την άλλη. Το ζητούμενο για έναν αριστερό/ή είναι αν η συμπόρευση ενισχύει τη δύναμη των εργαζομένων, διευρύνει τη συμμετοχή και δημιουργεί δυνατότητες κατακτήσεων. Μπορεί πάνω σε αυτή τη βάση να χτιστεί μια σταθερή πολιτική σχέση, στην οποία οι διαφωνίες θα συζητούνται ως μέρος της κοινής προσπάθειας για αλλαγή;
Φωτό: Μιχάλης Καραγιάννης / Eurokinissi
