Σαν σήμερα λήγει αποτυχημένη εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων, ένα από τα πιο ηχηρά επεισόδια του Ψυχρού Πολέμου και ένα από τα μεγαλύτερα στρατηγικά λάθη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Τα αίτια της εισβολής
Μετά τη νίκη της Κουβανικής Επανάστασης, ο Φιντέλ Κάστρο προχώρησε σε ριζικές κοινωνικές και οικονομικές αλλαγές, όπως οι εθνικοποιήσεις ξένων εταιριών και η αγροτική μεταρρύθμιση, ενώ παράλληλα έφερε την Κούβα σε στενή συνεργασία με τη Σοβιετική Ένωση. Για τις ΗΠΑ, η ύπαρξη ενός κομμουνιστικού καθεστώτος σε τόσο κοντινή απόσταση αποτελούσε σοβαρή πρόκληση. Έτσι, οργανώθηκε από τη CIA μια μυστική επιχείρηση με στόχο την ανατροπή του Κάστρο.
Ο στρατιωτικός σχεδιασμός και η Ταξιαρχία 2506
Κεντρικό ρόλο στο σχέδιο είχε η Ταξιαρχία 2506, μια δύναμη Κουβανών εξόριστων που εκπαιδεύτηκε μυστικά σε χώρες της Κεντρικής Αμερικής υπό καθοδήγηση και χρηματοδότηση της CIA.
Ο σχεδιασμός προέβλεπε:
• αεροπορικά πλήγματα για εξουδετέρωση της κουβανικής αεροπορίας
• αποβίβαση δυνάμεων σε απομονωμένη περιοχή
• δημιουργία εκτεταμένου εδαφικού προγεφυρώματος για κήρυξη νέας αντι-επαναστατικής «κυβέρνησης»
Λίγο πριν την εισβολή:
• Αμερικανικά βομβαρδιστικά B-26 με Αμερικανούς πιλότους επιτέθηκαν σε κουβανικά αεροδρόμια
• Τα αεροσκάφη δεν έφεραν διακριτικά των ΗΠΑ
• Οι ΗΠΑ ισχυρίστηκαν ότι ήταν αποστάτες Κουβανοί πιλότοι
Ωστόσο:
• Οι ζημιές ήταν περιορισμένες
• Η κουβανική αεροπορία δεν καταστράφηκε πλήρως
• Το στοιχείο του αιφνιδιασμού απωλέσθηκε πλήρως
Η απόβαση
Στις 17 Απριλίου, περίπου 1.400 άνδρες αποβιβάστηκαν στις ακτές της νότιας Κούβας. Αντί όμως για τη μαζική λαϊκή εξέγερση που ανέμεναν, συνάντησαν άμεση και σφοδρή αντίσταση από στρατό και πολίτες. Ο στρατός και οι πολιτοφυλακές κινητοποιήθηκαν ταχύτατα, ενώ ο ίδιος ο Φιντέλ Κάστρο ανέλαβε την καθοδήγηση των επιχειρήσεων. Δίπλα του, ο Τσε Γκεβάρα συμμετείχε ενεργά στην άμυνα. Η εικόνα των Κάστρο και Τσε πάνω σε άρμα μάχης έγινε εμβληματική, συμβολίζοντας την αποφασιστικότητα της επανάστασης και την προσωπική εμπλοκή της ηγεσίας.
Μέσα σε μόλις 72 ώρες, η επιχείρηση είχε καταρρεύσει. Στις 19 Απριλίου, η ήττα των εισβολέων ήταν πλέον οριστική.
• η Ταξιαρχία 2506 διαλύθηκε
• περίπου 1.100 εισβολείς συνελήφθησαν
• οι υπόλοιποι σκοτώθηκαν ή παραδόθηκαν
Οι αιχμάλωτοι μεταφέρθηκαν στην Αβάνα και αργότερα ανταλλάχθηκαν με τρόφιμα και φάρμακα από την Αμερικανική κυβέρνηση, σε μια συμφωνία που επισφράγισε την παταγώδη αποτυχία της επιχείρησης.
Η ταπεινωτική αποτυχία των Ηνωμένων Πολιτειών στον Κόλπο των Χοίρων διέλυσε τον μύθο της αήττητης υπερδύναμης και εξέθεσε διεθνώς τον ιμπεριαλιστικό της σχεδιασμό. Απέδειξε ότι οι επιχειρήσεις ανατροπής καθεστώτων της CIA ήταν ευάλωτες όταν υπήρχε ευρεία λαϊκή αντίσταση. Η νίκη της Κούβας ενίσχυσε το κύρος της Σοβιετικής Ένωσης και έδωσε ώθηση σε επαναστατικά και αντιαμερικανικά κινήματα παγκοσμίως.
