«Το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη και οι διευθύντριες των φυλακών Κορυδαλλού και Τρικάλων δεν μου δίνουν το δικαίωμα στην εκπαίδευση που, βάσει νόμου, δικαιούμαι. Σήμερα, 15/3/2024, ξεκινάω απεργία πείνας και θα συνεχίσω με απεργία δίψας μετά την εκδίκαση του εναπομείναντος δικαστηρίου μου, που διεξάγεται σήμερα. Από τη στιγμή που δεν θα εκκρεμεί πλέον εις βάρος μου κάποιο κακούργημα ή πλημμέλημα, απαιτώ να μπορέσω να παρακολουθήσω δια ζώσης τα εργαστήρια της σχολής μου και να μου δοθεί το ηλεκτρονικό βραχιολάκι. Δεν ζητάω τίποτα παράτυπο. Τηρώ όλες τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση εκπαιδευτικής άδειας». Κώστας Τζανέτος, Φυλακές Τρικάλων (15/3/2024).
Ένας χρόνος πέρασε και το αίτημα παραμένει ανεκπλήρωτο, αυτή τη φορά από τις φυλακές Πάτρας. Ο Κώστας συνεχίζει να διεκδικεί το δικαίωμά του στη μόρφωση και μια δεύτερη ευκαιρία στη ζωή. Παλεύει για τη μεταφορά του στις φυλακές Κορυδαλλού, ώστε να μπορέσει, όπως προβλέπει ο νόμος, να παρακολουθήσει δια ζώσης τα εργαστηριακά μαθήματα στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής. Δεν ζητά τίποτα περισσότερο από την εφαρμογή ενός κατοχυρωμένου δικαιώματος.
Το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, όμως, αρνείται ακόμα και να εξετάσει το αίτημά του, μεταφέροντάς τον από φυλακή σε φυλακή στην περιφέρεια. Η επίσημη δικαιολογία; Ότι «δεν υπάρχει χώρος» στον Κορυδαλλό –μια φυλακή που φιλοξενεί χιλιάδες κρατούμενους, αλλά, όπως φαίνεται, όχι έναν φοιτητή που θέλει να σπουδάσει.
Στις 24/2/2025 συνοδεύσαμε τη ΣίαΑναγνωστοπούλου, βουλεύτρια Αχαΐας, στις φυλακές Αγίου Στεφάνου, για να συναντήσουμε τον Κώστα.
Παρά τις αντιξοότητες, μας υποδέχτηκε με χαμόγελο. Μας μίλησε για τον διαρκή αγώνα του να ολοκληρώσει τις σπουδές του και την επιθυμία να αποκτήσει τα εφόδια για να μπορέσει να ζήσει αλλιώς, κυνηγώντας τη δεύτερή ευκαιρία. Πέντε απεργίες πείνας μετά, η ελπίδα δεν έχει σβήσει από τα μάτια του.
Με τη φρέσκια ακόμα είδηση του θανάτου του Βασίλη Δημάκη στο κελί του στον Κορυδαλλό, δεν μπορούμε να επιτρέψουμε να συμβεί το ίδιο ξανά. Ο Δημάκης, εξαντλημένος από αλλεπάλληλες απεργίες πείνας και δίψας για το δικαίωμα στις σπουδές, έσβησε μέσα στη φυλακή. Δεν θα αφήσουμε άλλον έναν άνθρωπο να φτάσει στο ίδιο σημείο διεκδικώντας ένα αυτονόητο δικαίωμα.
Η πρώτη μου επαφή με το σωφρονιστικό σύστημα ήταν σοκαριστική. Εγκαταστάσεις παρατημένες, ελλιπές προσωπικό, με μοναδική φωτεινή εξαίρεση τη λειτουργία του Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας.
Στις λίγες ώρες που παραμείναμε στις φυλακές, επισκεφτήκαμε, πέρα από τον Κώστα, και άλλους χώρους, παίρνοντας μια μικρή γεύση της ζωής εκεί μέσα. Με τη διαφορά, όμως, ότι εμείς είχαμε την επιλογή να φύγουμε.
Η σκέψη που δεν μπορεί να φύγει από το μυαλό μου έκτοτε: «Πώς σωφρονίζεις κάποιον, όταν του δείχνεις με κάθε τρόπο ότι η ζωή και τα δικαιώματά του δεν έχουν καμία απολύτως σημασία;»
1η στάση: Το γραφείο των κοινωνικών λειτουργών και γιατρός φυλακών:Οι κοινωνικοί λειτουργοί μάς εξήγησαν τη διαδικασία μεταφοράς του Κώστα, καθώς και την ψυχική του κατάσταση και το αν λαμβάνει την απαραίτητη περίθαλψη. Το έργο τους είναι εξαιρετικά δύσκολο, καθώς ένας κοινωνικός λειτουργός αντιστοιχεί σε 100 κρατουμένους. Όπως μας επισήμαναν, αυτή η αναλογία θεωρείται ευνοϊκή, καθώς σε άλλες φυλακές η κατάσταση είναι ακόμα χειρότερη.
2η στάση: Το 2ο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας: Στο Κατάστημα Κράτησης Αγίου Στεφάνου λειτουργεί το 2ο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Εκεί συναντήσαμε καθηγητές και κρατούμενους μαθητές. Το σχολείο προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία μάθησης και προσωπικής εξέλιξης, δίνοντας τους γνώσεις και δεξιότητες για να διεκδικήσουν μια καλύτερή ζωή .
Η εκπαίδευση στη φυλακή δεν είναι πολυτέλεια – είναι δικαίωμα.
Η ΝέαΑριστερά δεσμεύεται να συνεχίσει τις παρεμβάσεις της μέχρι την ικανοποίηση του αιτήματος του Κώστα Τζανέτου. Η κοινωνία μας δεν χρειάζεται νέους ανθρώπους στις φυλακές χωρίς προοπτική, αλλά νέους ανθρώπους με εφόδια για ένα αξιοπρεπές μέλλον.
