Η Σαουδική Αραβία συγκεντρώνει αποθέματα ρεκόρ αργού πετρελαίου (είναι τα υψηλότερα μετά το 2002), τα οποία μπορούν να αποσταθεροποιήσουν ακόμη περισσότερο τις διεθνείς αγορές. Τα αποθέματα του Αυγούστου 2015 ήταν 326,615 εκατ. βαρέλια (περίπου 44,55 εκατ. τόνοι), κατά 6,393 εκατ. βαρέλια περισσότερα από τον Ιούλιο. Εν τω μεταξύ, οι εξαγωγές πετρελαίου από τη Σαουδική Αραβία τον Αύγουστο μειώθηκαν και ήταν 6,998 εκατ. βαρέλια ημερησίως (- 3,8% σε σύγκριση με τον Ιούλιο). Η εξόρυξη επίσης μειώθηκε (-0,9%) και έφτασε σε 10,265 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Γιατί επομένως αυξήθηκαν τα αποθέματα της Σαουδικής Αραβίας; Σύμφωνα με έγκυρους αναλυτές η εξέλιξη αυτή αποτελεί τμήμα της νέας της στρατηγικής. Η μείωση των εξαγωγών αργού πετρελαίου και πετρελαιοειδών είναι αποτέλεσμα της διεθνούς ύφεσης, αλλά και των νέων ανακατατάξεων και συγκρούσεων που καθιστούν τις συγκεκριμένες αγορές ακόμη πιο ανταγωνιστικές. Τα αποθέματα αυτά το Ριάντ σκοπεύει να τα χρησιμοποιήσει για την κατάκτηση νέων αγορών, ιδιαίτερα στην Ευρώπη.
Αύξηση των αποθεμάτων αργού πετρελαίου παρατηρείται και στη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας, η οποία όμως είναι κυρίως εισαγωγέας. Τα αποθέματα που συγκεντρώνει η Σαουδική Αραβία δεν είναι για εσωτερική κατανάλωση, γι’ αυτό και ειδικοί ερευνητές υποστηρίζουν ότι αποσκοπεί αργά ή γρήγορα, όταν θα αυξηθούν οι τιμές να τα ρίξει στην αγορά και να ξαναπέσουν. Τι όφελος θα είχε από μια τέτοια εξέλιξη αφού το 90% του ΑΕΠ της προέρχεται από το πετρέλαιο; Με αυτό τον τρόπο αποσκοπεί σε ένα τεστ ανοχής για τους ανταγωνιστές της με στόχο την κατάκτηση νέων αγορών, αφού η ίδια αντέχει περισσότερο λόγω του χαμηλού κόστους εξόρυξης. Το Σεπτέμβριο υπόγραψε συμφωνία με την Πολωνία για προμήθεια αργού πετρελαίου με τάνκερς, μια αγορά που παραδοσιακά προμηθευόταν πετρέλαιο τουλάχιστον κατά 80% από τη Ρωσία μέσω αγωγών. Στα μέσα Οκτωβρίου η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι αρκετά ευρωπαϊκά διυλιστήρια προσανατολίζονται στην προμήθεια από αυτή, μειώνοντας αντίστοιχα τις ποσότητες που αγοράζουν από τη Ρωσία, η οποία εξαναγκάζεται πλέον ή να μειώσει περαιτέρω τις τιμές ή να μειώσει τη συμμετοχή της στις ευρωπαϊκές αγορές.
Προβλέψεις
Ο επικεφαλής της εταιρίας PIRA Energy Group Henry Ross που θεωρείται «γκουρού» στις προβλέψεις για τις αγορές πετρελαίου, υποστηρίζει στο Bloomberg, ότι θα επέλθει κάποια εξισορρόπηση το 2016. Αυτό θα οφείλεται στην αύξηση της ζήτησης και την ταυτόχρονη μείωση της εξόρυξης. Η ζήτηση θα είναι αυξημένη κατά 1,7 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Η παραγωγή στις χώρες εκτός ΟΠΕΚ θα μειωθεί αρκετά κάτω από τα εφετινά επίπεδα. Στις χώρες του ΟΠΕΚ θα υπάρξει μια άνοδος 500-600 χιλιάδων βαρελιών ημερησίως, λόγω της αύξησης της εξόρυξης στο Ιράν και το Ιράκ. Υπάρχουν προβλέψεις ότι οι τιμές του Brent θα σκαρφαλώσουν προς τα τέλη του 2016 στα 70 δολ/ βαρέλι.
Η σύνοδος του ΟΠΕΚ, οι χώρες το οποίου παράγουν το 40% της διεθνούς εξόρυξης, θα συγκληθεί στις 4 Δεκεμβρίου. Σύμφωνα με έγκυρους αναλυτές, οι χώρες του ΟΠΕΚ είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικές για το αν θα πρέπει να ξεφύγουν τα σημερινά επίπεδα εξόρυξης, φοβούμενες μια νέα κατρακύλα των τιμών. Οι ίδιοι υποστηρίζουν ότι η Ρωσία και οι ΗΠΑ δεν έχουν άλλη επιλογή από τη μείωση της εξόρυξης το 2016. Με τα σημερινά επίπεδα τιμών κινδυνεύει η βιωσιμότητα των πετρελαϊκών τους επιχειρήσεων. Προς το παρόν οι ρώσικες εταιρίες έχουν καταρρίψει όλα τα ρεκόρ εξόρυξης της μετασοβιετικής εποχής. Τον Οκτώβριο έσπασαν το τέταρτο ρεκόρ μέσα σ’ ένα χρόνο, παράγοντας 10,77 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Οι αμερικανικές εταιρίες παραγωγής σχιστολιθικού πετρελαίου, οι οποίες συνέβαλαν στη μείωση των τιμών λόγω της αύξησης του στοκ, κλείνουν η μία μετά την άλλη. Ο ανταγωνισμός επομένως εντείνεται και τίποτα δεν είναι δεδομένο. Ο καθείς και τα όπλα του και όποιος αντέξει.
Μιχάλης Πέρας
